Author Archive

Het doel heiligt de tombola.

    – M.d.H.

Beschaving: je beter willen voordoen dan je bent.

    – M.d.H.

Wanneer de wonden dodelijk zijn, wordt elke hulp onmenselijk.

    – Choderlos de Laclos, Riskante relaties, vert. MdH

Goede maximen slijten snel.

    – Vauvenargues, maxime 423, vert. M.d.H.

Twee grote dokters, zomer en winter – twee grote gifmengers, herfst en lente.

    – Jean Paul, Ideen-Gewimmel, vert. Erik de Smedt

Willen jullie de tijd verdrijven? Hij die jullie alles geeft?

    – Jean Paul, Ideen-Gewimmel, vert. Erik de Smedt

Een begrafenispreek is het tafelgebed voor de wormen.

    – Jean Paul, Ideen-Gewimmel, vert. Erik de Smedt

Zijn boek is gestorven van ouderdom.

    – Jean Paul, Ideen-Gewimmel, vert. Erik de Smedt

De kunst heeft een gieter, maar de natuur heeft wolken.

    – Jean Paul, Ideen-Gewimmel, vert. Erik de Smedt

Eén enkele kus vergeet je nooit, maar 1000 gemakkelijk.

    – Jean Paul, Ideen-Gewimmel, vert. Erik de Smedt

Een wereld van foetussen.

    – Jean Paul, Ideen-Gewimmel, vert. Erik de Smedt

Niets verbroedert zo snel en zo sterk als gemeenschappelijke vooroordelen.

    – Jacob van Schaijk

Als je jong bent wil je vreemder schijnen dan je bent, als je oud bent minder vreemd dan je bent.

    – Jean Paul, Ideen-Gewimmel, vert. Erik de Smedt

Zeer lichte ochtendgymnastiek. Na het opstaan even glimlachen vóór het zuchten en het knorren.

    – Julien De Valckenaere, Flitsen in de duisternis

Roem is ook maar bijgeloof. Maakt het verschil of je aan de onsterfelijkheid van de naam gelooft of aan die van de ziel?

    – Ernst Hohenemser, Aphorismen, 533, vert. Erik de Smedt

Vlinder op de Mont Blanc, zijn opvattingen, zijn leven, zijn sterfdroom.

    – Jean Paul, Ideen-Gewimmel, vert. Erik de Smedt

Interview: in je eigen woorden navertellen wat de ander niet heeft gezegd.

    – M.d.H.

Er is een ontelbare menigte die zelfs de eenzaamste kluizenaar zich niet van het lijf houdt: zijn voorzaten.

    – Julien De Valckenaere, Flitsen in de duisternis

Zien zonder te denken is net zo waardeloos als denken zonder te zien. Alleen wie ziet en denkt – denkt en ziet – ziet.

    – Ernst Hohenemser, Aphorismen, 490, vert. Erik de Smedt

De strijd aangaan en niet durven winnen.

    – M.d.H.

Kunst is een reactie van de verbeelding op de indrukken van het leven.

    – Ernst Hohenemser, Aphorismen, 443, vert. Erik de Smedt

Met open ogen en gespannen aandacht ootmoedig buigen voor het onverklaarbare.

    – Julien De Valckenaere, Flitsen in de duisternis

Liefde is niets anders dan een oase in de woestijn van haat.

    – Ernst Hohenemser, Aphorismen, 1043, vert. Erik de Smedt

Het is met de wijsheid als met de liefde: wie ze verkoopt, heeft ze niet en wie ze heeft, verkoopt ze niet.

    – Julien De Valckenaere, Flitsen in de duisternis

Zelfs de smerigste koe geeft sneeuwwitte melk.

    – Ernst Hohenemser, Aphorismen, 1082, vert. Erik de Smedt

Zelfoverschatting snoept vaak een leven lang van ontbrekende vermogens en talenten.

    – Julien De Valckenaere, Flitsen in de duisternis

Geen enkele stijl is volmaakt zolang je er nog aan merkt dat hij gewild of gezocht is. Wat je zoekt, heb je immers nog niet gevonden.

    – Ernst Hohenemser, Aphorismen, 416, vert. Erik de Smedt

Hij speelde zolang voor martelaar tot hij het was.

    – Julien De Valckenaere, Flitsen in de duisternis

De moraal zegt: ‘Je kunt, want je moet.’ Kunst: ‘Je mag, want je kunt.’

    – Ernst Hohenemser, Aphorismen, 679, vert. Erik de Smedt

De glorie komt de mens toe dat in hem de natuur zichzelf op de vingeren tikt.

    – Julien De Valckenaere, Flitsen in de duisternis

Toegegeven, kunst is immoreel, er moet partij worden gekozen. Maar wij kiezen kunst.

    – Ernst Hohenemser, Aphorismen, 401, vert. Erik de Smedt

De natuur is vooruitziend: ze laat appels groeien in Normandië in de wetenschap dat juist in die streek de meeste cider wordt gedronken.

    – Henry Monnier, Monsieur Prudhomme, vert. R.H.

De orthodoxie wantrouwt de paradox zoals een schoolmeester een te nieuwsgierig kind.

    – Julien De Valckenaere, Flitsen in de duisternis

Waarheid is net gedestilleerd water; als dat met de lucht in aanraking komt, wordt het chemisch onzuiver.

    – Ernst Hohenemser, Aphorismen, 1126 vert. Erik de Smedt

De zee: zo’n hoeveelheid water grenst aan het belachelijke.

    – Henry Monnier, Monsieur Prudhomme, vert. R.H.

Het valt te vrezen dat ambitie de dekmantel is van hoogmoed, maar bescheidenheid niet meer dan een smoes voor luiheid.

    – Henry Monnier, Monsieur Prudhomme, vert. R.H.

Bacillen hebben het gewonnen van de mammoet – dat is de waarheid over de strijd om het bestaan.

    – Ernst Hohenemser, Aphorismen, 962, vert. Erik de Smedt

Melancholie is als plankenkoorts voor een houtworm.

    – Jean Loeckx

Er bestaan meer dan tweeduizend talen. En dat de mijne de mooiste is.

    – Julien De Valckenaere, Flitsen in de duisternis

Het schip van staat vaart op een vulkaan.

    – Henry Monnier, Monsieur Prudhomme, vert. R.H.

Nostalgie: dromerij in technicolor.

    – Jean Loeckx

De zogenaamde zegeningen van de religie vallen met andere middelen te verkrijgen, en beter.

    – Ernst Hohenemser, Aphorismen, 1295 vert. Erik de Smedt

Wie voor een roeping niet alles veil heeft, kent slechts een bevlieging.

    – Julien De Valckenaere, Flitsen in de duisternis

Men verwart gebrek aan ontzag graag met gebrek aan respect.

    – Jean Loeckx

De grote vergissing: menen dat wat alleen voor jou geldt, algemeen menselijk is.

    – Jules Renard, Journal, 28-5-1890, vert. R.H.

Je gaat nooit verder dan als je niet weet waarnaartoe, heeft een beroemd politicus gezegd.

    – Henry Monnier, Monsieur Prudhomme, vert. R.H.

Het is met domheid gesteld als met de geologische tijdperken: je voorstelling ervan is nooit groot genoeg.

    – Ernst Hohenemser, Aphorismen, 354, vert. Erik de Smedt

Ontroeren: met het hart op de feiten drukken.

    – Jean Loeckx

Er zijn mensen wier goede raad aankomt als een vuistslag. Je bloedt wat en riposteert dan door hem niet op te volgen.

    – Jules Renard, Journal, 21-10-1889, vert. R.H.

De strategie bestaat erin te blijven schieten om de vijand te doen geloven dat we nog munitie hebben.

    – Henry Monnier, Monsieur Prudhomme, vert. R.H.

Of met vrees, of met hoop: het geloof van de mens is altijd getrouwd.

    – Ernst Hohenemser, Aphorismen, 145, vert. Erik de Smedt

Weemoed: wilshiaat.

    – Jean Loeckx

Vriendschap met een talentvolle letterkundige zou een grote weldaad zijn. Jammer genoeg zijn degenen bij wie je in de gunst zou willen staan altijd overleden.

    – Jules Renard, Journal, 28-05-1889, vert. R.H.

Wat mensen de das omdoet is ambitie. Als Napoleon artillerieofficier was gebleven, zat hij nog op de troon.

    – Henry Monnier, Monsieur Prudhomme, vert. R.H.

Wie schuchter is bewijst dat het hem gaat om de indruk die hij maakt.

    – Ernst Hohenemser, Aphorismen, 315, vert. Erik de Smedt

Achter iemand staan betekent niet noodzakelijk in zijn schaduw staan.

    – Isabel Hessel

Een windvaan is trouw aan de wind.

    – Jean Loeckx

Ik ken geen plek waar meer gebeurt dan in de wereld.

    – Henry Monnier, Monsieur Prudhomme, vert. R.H.

U zegt: ‘Ik ben ijdel’, maar u bent het vooral omdat u zegt dat u het bent.

    – Jules Renard, Journal, 9-10-1889, vert. R.H.

Zelden zegt iemand voor de grap iets wat hij niet ernstig meent.

    – Ernst Hohenemser, Aphorismen, 130, vert. Erik de Smedt

Het leven is een slager die vraagt: Mag het iets meer zijn.

    – Isabel Hessel

Dat is mijn mening en die deel ik.

    – Henry Monnier, Monsieur Prudhomme, vert. M.d.H.

Het zou iedere moderne schrijver verboden moeten worden, op straffe van boete en zelfs van gevangenschap, vergelijkingen te ontlenen aan de mythologie, en het te hebben over harpen, lieren, muzen en zwanen. Ooievaars kunnen er nog net mee door.

    – Jules Renard, Journal, 24-01-1889, vert. M.d.H./R.H.

Snobisme is weliswaar een jeugdziekte, maar laat net als de pokken littekens na.

    – Ernst Hohenemser, Aphorismen, 744, vert. Erik de Smedt

Meestal vergeet ik dat ik mezelf minderwaardig vind.

    – M.d.H.

Ze zouden steden op het platteland moeten bouwen. De lucht is er zoveel zuiverder.

    – Henry Monnier, Monsieur Prudhomme, vert. R.H.

Een aforisme per dag behoedt je voor elk isme.

    – Isabel Hessel

Liefde en zeewater: fris in de zomer, warm in de winter.

    – Jean Loeckx

Je bent nog niet rijp genoeg, zeg je. Wacht je soms tot je gaat rotten?

    – Jules Renard, Journal, 28-09-1889, vert. Frans de Haan & Marianne Kaas

Misogyn: iemand die te veel van vrouwen houdt.

    – M.d.H.

Hij wierp de handdoek in de ring. Geen tegenstander te bekennen.

    – M.d.H.

Chauvinisme: denken dat iemand goed kan voetballen omdat hij dezelfde taal spreekt als jij.

    – M.d.H.

Vooroordelen zijn als het ware een vakantie van het denken: voor wie niet denkt een dagelijkse noodzaak, maar voor de denker een zondagse verpozing.

    – Qian Zhongshu, Een vooroordeel, vert. Mark Leenhouts

Het postume oeuvre: contradictio in terminis.

    – M.d.H.

Geen primaire reactie zonder secundaire ondertoon.

    – M.d.H.

Schrijven is twijfelende grootheidswaanzin.

    – Isabel Hessel

Van alle opwekkingsmechanismen van liefde, van alle uitzaaiingsfactoren van de heilige kwaal, behoort die gierende onrust die soms over ons komt toch zeker tot de doeltreffendste.

    – Marcel Proust, Swanns kant op, vert. M.d.H./R.H.

Ware kracht zoekt de oorzaken niet buiten zichzelf.

    – M.d.H.

Kinderen beroven je van elke minuut en schenken je de eeuwigheid.

    – Isabel Hessel

Van een groot dichter mag je slechte verzen aanhalen.

    – Choderlos de Laclos, Les Liaisons dangereuses, vert. M.d.H.

Hufters die zich hufterig gedragen kunnen vrede hebben met zichzelf.

    – Amin Maalouf, Les Désorientés, vert. M.d.H./R.H.

Geen herinnering kan het lek dichten dat door een afscheid is geslagen.

    – Jean Loeckx

Het analyseren van onze problemen helpt ons een stuk dieper in de put.

    – M.d.H.

Feiten dringen niet door tot de wereld waarin onze overtuigingen leven, ze hebben die niet voortgebracht en gooien ze niet omver.

    – Marcel Proust, Swanns kant op, vert. M.d.H./R.H.

Haal uit de liefde de eigenliefde weg en er blijft maar weinig van over.

    – Chamfort, vert. M.d.H.

… het jammerlijke feit dat we doorgaans geen licht maar schaduw werpen.

    – John McGahern, ‘The Country Funeral’, vert. M.d.H.

Het bespottelijke is dichterbij dan je denkt.

    – M.d.H.

Misschien krijgen de dingen om ons heen hun roerloosheid wel opgelegd door onze zekerheid dat zij het zijn en geen andere, door de roerloosheid van het denken waarmee we ze benaderen.

    – Marcel Proust, Swanns kant op, vert. M.d.H./R.H.

Voel je medelijden, dan vraag je niet eerst aan anderen of je het moet voelen.

    – G.C. Lichtenberg, Sudelbücher, J887, vert. M.d.H.

Als je zelf nog een kind bent, maak er dan geen.

    – Isabel Hessel

De lachrimpeltjes van de spiegel.

    – M.d.H.

Wat nu onmogelijk is, is dat morgen mogelijk ook.

    – M.d.H.

Je mag je kinderen niet hun genen verwijten.

    – Isabel Hessel

Criterium: is het ooit, hoe kort ook, een bron van vreugde geweest?

    – M.d.H.

En graag één pakje placebo’s.

    – M.d.H.

Gebruik nooit de gebiedende wijs, niemand zal luisteren.

    – M.d.H.

Een bacterie is geen personage van Balzac.

    – Michel Houellebecq, De koude revolutie, vert. M.d.H.

Wat is vrolijker dan het geloof aan een huisgod!

    – Franz Kafka, Aphorismen aus dem Nachlaß 68, vert. M.d.H.

Wij, kudde.

    – M.d.H.

Reality television: vivisectie op de verveling.

    – Jean Loeckx

Vertrouwelijkheid is der geesten leerschool.

    – Vauvenargues, maxime 105, vert. M.d.H.

Je kunt je voorstellen dat het mannendom heel lang geleden, toen er veel beren waren, een specifieke, onvervangbare rol speelde; tegenwoordig is dat nog maar de vraag.

    – Michel Houellebecq, De koude revolutie, vert. M.d.H.

Onwaarachtige mensen veranderen vaak van maxime.

    – Vauvenargues, maxime 108, vert. M.d.H.

Een boek is een groot kerkhof, waar op de meeste graven de namen vervaagd en onleesbaar zijn.

    – Marcel Proust, Le Temps retrouvé, vert. M.d.H./R.H.

Van de tijd en de mens valt alles te verwachten en te vrezen.

    – Vauvenargues, maxime 102, vert. M.d.H.

Hou je van iemand, dan hou je van niemand meer.

    – Marcel Proust, Swanns kant op, vert. M.d.H./R.H.

In onszelf ontdekken we wat de ander voor ons verborgen houdt, en in de ander wat we voor onszelf verborgen houden.

    – Vauvenargues, maxime 106, vert. M.d.H.

Elke lezer is tijdens het lezen de lezer van zijn eigen zelf. Het boek van de schrijver is niet meer dan een soort optisch instrument dat hij de lezer aanbiedt om hem te helpen waarnemen wat hij zonder dat boek misschien niet bij zichzelf zou hebben gezien.

    – Marcel Proust, Le Temps retrouvé, vert. M.d.H./R.H.

De vrek zegt stilletjes tot zichzelf: Ben ik verantwoordelijk voor het lot van de armen? En hij duwt het medelijden dat hem hindert van zich af.

    – Vauvenargues, maxime 82, vert. M.d.H.

Glimlach: de barst in een binnenpretje.

    – Jean Loeckx

Weinig maximen zijn in alle opzichten waar.

    – Vauvenargues, maxime 111, vert. M.d.H.

Mensen willen zich graag dienstbaar maken, totdat ze er de kans toe krijgen.

    – Vauvenargues, maxime 81, vert. M.d.H.

Elke liefde is per definitie de ware.

    – M.d.H.

Het isolement is een andere naam voor het kwaad; het is ook een andere naam voor de leugen. Want er bestaat alleen een prachtige, grenzeloze, wederzijdse verstrengeling.

    – Michel Houellebecq, Elementaire deeltjes, vert. M.d.H.

De beste auteurs praten te veel.

    – Vauvenargues, maxime 115, vert. M.d.H.

Geven om te nemen.

    – M.d.H.

Een groot man onderneemt grootse dingen omdat ze groots zijn; een gek omdat hij denkt dat ze makkelijk zijn.

    – Vauvenargues, maxime 90, vert. M.d.H.

Over en weer woelen lukt ons zo goed langs de zee met z’n twee.

    – Jean Loeckx

Neem één raad aan. Deze: dat gy geen raad aanneemt.

    – Multatuli, Ideeën 59

Wie zijn eigenwaarde ontleent aan een ander, valt er zelf in.

    – M.d.H.

Liefde overkomt ons wanneer de muze ons niet op het voorhoofd maar op de mond kust.

    – Jean Loeckx

Van mensen die je nodig hebt krijg je zelden veel gedaan.

    – Vauvenargues, maxime 84, vert. M.d.H.

Onsterfelykheid zonder eeuwigheid is ’n koord met één eind.

    – Multatuli, Ideeën 157

Met andermans intelligentie drijf je niet lang de spot.

    – Vauvenargues, maxime 114, vert. M.d.H.

Zeven miljard weten minder dan één.

    – M.d.H.

Er zyn dichters die verzen maken.

    – Multatuli, Ideeën 56

Al wie niet horen wil moet geen poëzie lezen.

    – Jean Loeckx

Vertellen is de toevlucht van mensen zonder verbeelding.

    – Vauvenargues, maxime 116, vert. M.d.H.

Niet op alle kruispunten kun je rechtdoor.

    – M.d.H.

Als ik iets geschreven heb en dat nalees, is meestal myn hoofdindruk: over die zaak zou veel te zeggen wezen.

    – Multatuli, Ideeën 60

Gebrek aan gevoel voedt de luiheid.

    – Vauvenargues, maxime 117, vert. M.d.H.

We rennen zorgeloos op de afgrond af nadat we een bord voor onze kop hebben gezet om hem niet te hoeven zien.

    – Pascal, Pensées 198, vert. M.d.H.

Wie tevreden is over z’n arbeid, heeft reden van ontevredenheid over z’n tevredenheid.

    – Multatuli, Ideeën 61

Het besef van onze kracht maakt ons sterker.

    – Vauvenargues, maxime 75, vert. M.d.H.

God schiep de mens naar zijn evenbeeld, en onbedaarlijk lachten de engelen. Hij zag dat het goed was.

    – M.d.H.

Arme mensen zijn niet beter dan rijke.

    – Vauvenargues, maxime 77, vert. M.d.H.

De meeste samenstellers van dichtbundels of van verzamelingen grappige uitspraken lijken op mensen die kersen of oesters eten: ze kiezen eerst de lekkerste uit maar eten ten slotte alles op.

    – Chamfort, Maximes et pensées, vert. Evert van der Starre

Tussen grijs en grijs liggen eindeloos veel tinten zwart.

    – M.d.H.

Er bestaan eindeloos veel lachwekkend lijkende gedragingen waarvan de achterliggende redenen heel wijs en juist zijn.

    – La Rochefoucauld, maxime 163, vert. M.d.H.

Het dier ontwringt de meester de zweep en geselt zichzelf om meester te worden en weet niet dat het maar een fantasie is, opgewekt door een nieuwe knoop in het zweepkoord van de meester.

    – Franz Kafka, Aphorismen aus dem Nachlaß 29b, vert. M.d.H.

Mensen hebben grote praatjes en kleine plannen.

    – Vauvenargues, maxime 89, vert. M.d.H.

Zelfs de domste mens is nog slim genoeg om zichzelf te misleiden.

    – M.d.H.

De disproportie van de wereld schijnt tot onze troost slechts numeriek te zijn.

    – Franz Kafka, Aphorismen aus dem Nachlaß 41, vert. M.d.H.

Over anderen oordeel je niet zo wisselend als over jezelf.

    – Vauvenargues, maxime 76, vert. M.d.H.

En voor je het weet behoort de ander je toe als een stoel, een kat of een droom.

    – M.d.H.

Ongetwijfeld zouden sommige zinnen in À la recherche du temps perdu beter kunnen. Maar waar vind je de dwaas die een verbeterde Proust zou willen lezen?

    – Milan Kundera, Verraden testamenten, vert. Piet Meeuse

En zelfs als je dood bent, zul je niet ontsnappen: er zijn verklikkers op het kerkhof.

    – Milan Kundera, Verraden testamenten, vert. Piet Meeuse

Tussen egoïsten en niet-egoïsten is er vooral een verschil in voorspelbaarheid.

    – Jean Loeckx

Een lelijk monster is even zeldzaam als een mooi gebrek.

    – Jean Loeckx

Eenvoudig zijn is niet eenvoudig, dat is de uitdaging.

    – Georges Perros, Papiers collés, vert. R.H.

Rust tenminste op je eigen lauweren als je jezelf in slaap wilt wiegen.

    – Jean Loeckx

De mens kennen is stoppen met klagen dat je er een bent.

    – Georges Perros, Papiers collés, vert. R.H.

‘Allen even moe!’ is de egalitaire slogan bij uitstek.

    – Jean Loeckx

Voor wie wat onder de mensen is gekomen, lijkt roem wel het allerminste.

    – Georges Perros, Papiers collés, vert. R.H.

Verstrooien, vermaken moet u me, niet vermanen.

    – Vivant Denon, Eenmaal, immermeer, vert. M.d.H./R.H.

Je ziet graag dat een slecht mens lui is en dat een zot zijn mond houdt.

    – Chamfort, Maximes et pensées, vert. Evert van der Starre

Als men ouder wordt dan droomt men niet meer, men wil alleen nog een klein luchtkasteel aan de Loire.

    – Jean Loeckx

Het gebeurt maar zelden dat iemand die zegt niet te zwichten (voor vrouwen, voor eerbetoon enzovoort) meent wat hij zegt. Toch komt het voor. Dan zegt hij het niet.

    – Georges Perros, Papiers collés, vert. R.H.

Alleen in een vol hart is er plaats.

    – Jean Loeckx

Alles is even leeg en ijdel in de mensen, hun blijdschap evenzeer als hun verdriet; maar een zeepbel kan beter goudkleurig of azuurblauw zijn dan zwart of grauw.

    – Chamfort, Maximes et pensées, vert. Evert van der Starre

Discretie is de hoogste deugd; we hebben er veel geluksmomenten aan te danken.

    – Vivant Denon, Eenmaal, immermeer, vert. M.d.H./R.H.

De herinnering is als een schoorsteenmantel. Vol snuisterijen die je vooral niet moet breken, maar die je niet meer ziet.

    – Georges Perros, Plakboek, vert. Frans de Haan

Ouderdom is niet slecht, het is een thema dat toekomst heeft.

    – Michel Houellebecq, interview met M.d.H.

Toen de prelaat aandrong, zei de abbé: ‘Monseigneur, ik heb al twee keer geluncht en bovendien is het vandaag vasten.’

    – Chamfort, Maximes et pensées, vert. Evert van der Starre

De waarheid is altijd de beste remedie, tenzij ze ondoseerbaar is.

    – Jean Loeckx

Een vertaling die wil overbrengen, kan niets anders overbrengen dan de boodschap – iets onwezenlijks dus.

    – Walter Benjamin, Die Aufgabe des Übersetzers, vert. M.d.H.

Euforie. Maakt haar eigen gemis mogelijk.

    – Georges Perros, Papiers collés, vert. R.H.

Voor goede acteurs bestaan er geen slechte rollen.

    – Vivant Denon, Eenmaal, immermeer, vert. M.d.H./R.H.

Sommige mensen zijn als telefoonnummers, je kunt ze wel schrappen maar ze blijven rondspoken in je hoofd.

    – R.H.

Het huwelijk komt na de liefde, zoals rook na vuur.

    – Chamfort, Maximes et pensées, vert. Evert van der Starre

Er is een moment om te handelen en een mogelijk geluk te betreden.

    – Michel Houellebecq, De kaart en het gebied, vert. M.d.H.

Er zijn eeuwen waarin de openbare mening de onzinnigste mening is.

    – Chamfort, Maximes et pensées, vert. Evert van der Starre

De filosoof die zijn hartstochten wil doven lijkt op de scheikundige die zijn vuur wil uitdoen.

    – Chamfort, Maximes et pensées, vert. Evert van der Starre

Lente is leeftijdloos.

    – R.H.

Grote mannen hebben hun meesterwerken voortgebracht na de leeftijd der hartstochten, zoals de aarde vruchtbaarder wordt na een vulkaanuitbarsting.

    – Chamfort, Maximes et pensées, vert. Evert van der Starre

Al heb je niets om aan te trekken, je trekt altijd iets aan.

    – R.H.

De samenleving bestaat uit twee grote klassen: zij die meer te eten dan eetlust hebben, en zij die meer eetlust dan te eten hebben.

    – Chamfort, Maximes et pensées, vert. Evert van der Starre

Leven is een kwaal waarvoor de slaap ons om de zestien uur verlichting brengt. Maar dat is een pijnstiller, het geneesmiddel is de dood.

    – Chamfort, Maximes et pensées, vert. Evert van der Starre

Er is weinig dat ons troost, want er is weinig dat ons bedroeft.

    – Pascal, Pensées 77, vert. M.d.H.

Atheïsten moeten volstrekt heldere dingen zeggen. Maar het is allerminst volstrekt helder dat de ziel stoffelijk is.

    – Pascal, Pensées 193, vert. M.d.H.

De liefde bevalt beter dan het huwelijk, om dezelfde reden als waarom romans amusanter zijn dan geschiedenis.

    – Chamfort, Maximes et pensées, vert. Evert van der Starre

Wie de onvrijheid van de wil voelt, is geestesziek; wie haar ontkent, is dom.

    – Friedrich Nietzsche, Auf hoher See – ein Sentenzen-buch, 144, vert. M.d.H.

Als je zeven dagen van je leven moet geven, moet je honderd jaren geven.

    – Pascal, Pensées 191, vert. M.d.H.

Ik herinner me een man die niets meer met de meisjes van het ballet te maken wilde hebben, omdat ze volgens hem al even onbetrouwbaar waren als eerbare vrouwen.

    – Chamfort, Maximes et pensées, vert. Evert van der Starre

Wat is kunst? Prostitutie.

    – Charles Baudelaire, Flitsen, vert. M.d.H/R.H.

Een mens kent zijn eigen geluk niet. Je bent nooit zo ongelukkig als je denkt.

    – Marcel Proust, Swanns kant op, vert. M.d.H./R.H.

Dodelijk is niet de woede, maar de lach.

    – Friedrich Nietzsche, Auf hoher See – ein Sentenzen-buch, 158, vert. M.d.H./R.H.

Het huwelijk en het vrijgezellenleven hebben allebei hun bezwaren; je moet die keuze maken waarvan de bezwaren niet onoverkomelijk zijn.

    – Chamfort, Maximes et pensées, vert. Evert van der Starre

De snavel van de papegaai, die hij netjes afveegt al is hij schoon.

    – Pascal, Pensées 139, vert. M.d.H.

De prikkel van de kennis zou maar klein zijn, als op weg ernaartoe niet zo veel schaamte te overwinnen viel.

    – Friedrich Nietzsche, Auf hoher See – ein Sentenzen-buch, 132, vert. M.d.H.

De kracht van iets goeds ligt niet in zijn goedheid, maar in de kracht van zijn slechtheid.

    – Friedrich Nietzsche, Auf hoher See – ein Sentenzen-buch, 149b, vert. M.d.H.

Paarden gaan, koeien komen, wat is het verschil?

    – Du Fu, vert. Silvia Marijnissen

Schoonheid is niet een soort volmaakte versie van wat we ons voorstellen, een soort abstracte vorm die we voor ogen hebben, maar integendeel een onmogelijk voorstelbare nieuwe vorm die de werkelijkheid ons aanreikt.

    – Marcel Proust, Tegen Sainte-Beuve, vert. Marjan Hof

Zo literatuur een beginpunt heeft, dan is dat het punt waarop we in de wereld een buitenstaander worden.

    – Şavkar Altınel, vert. Hanneke van der Heijden

Als je het kwaad eenmaal bij je opgenomen hebt, hoeft het niet zo nodig meer te worden geloofd.

    – Franz Kafka, Aphorismen aus dem Nachlaß 28, vert. M.d.H.

De jeugd is een tijd waarin conventies verkeerd begrepen worden, en moeten worden: ofwel blindelings bestreden, ofwel blindelings nageleefd. In de beginfase van het beschouwende leven zie je nog niet in dat alleen willekeurige keuzes de mens in staat stellen om wat dan ook te grondvesten: taal, samenlevingen, kennis, kunstwerken.

    – Paul Valéry, La Soirée avec M. Teste, vert. Henja Vlaardingerbroek

Waar de boom van de kennis staat, is nog altijd het paradijs.

    – Friedrich Nietzsche, Auf hoher See – ein Sentenzen-buch, 134, vert. M.d.H.

Een verliefd man die verstandige mensen beklaagt komt me voor als iemand die sprookjes leest en zich vrolijk maakt over mensen die geschiedenisboeken lezen.

    – Chamfort, Maximes et pensées, vert. Evert van der Starre

Het beslissende moment in de menselijke ontwikkeling is eeuwigdurend. Daarom hebben de revolutionaire ideologieën, die al het vroegere nietig verklaren, het recht aan hun zijde, want er is nog niets gebeurd.

    – Franz Kafka, Aphorismen aus dem Nachlaß 6, vert. M.d.H.

De bijgedachten waarmee je het kwaad in je opneemt zijn niet van jou, maar van het kwaad.

    – Franz Kafka, Aphorismen aus dem Nachlaß 29, vert. M.d.H.

In het gebergte gaat de kortste weg van top naar top; maar daarvoor moet je lange benen hebben! – Sententiën zijn toppen.

    – Friedrich Nietzsche, Auf hoher See – ein Sentenzen-buch, 163, vert. M.d.H.

Nog een eeuw kranten – en alle woorden stinken.

    – Friedrich Nietzsche, Auf hoher See – ein Sentenzen-buch, 168, vert. M.d.H.

Het negatieve te doen is ons nog opgelegd, het positieve is ons al gegeven.

    – Franz Kafka, Aphorismen aus dem Nachlaß 27, vert. M.d.H.

Onze eerzucht groeit aan, naarmate zy meer wordt bevredigd…

    – Multatuli, Ideeën 574

Slapen strijkt de rimpels van het geheugen glad.

    – Louis Scutenaire, Mes Inscriptions, vert. R.H.

Het woord ‘zijn’ betekent beide: er-zijn en hem-toebehoren.

    – Franz Kafka, Aphorismen aus dem Nachlaß 46, vert. M.d.H.

Wat uit liefde wordt gedaan, is geen blijk van deugd maar van geloof.

    – Friedrich Nietzsche, Auf hoher See – ein Sentenzen-buch, 145, vert. M.d.H./R.H.

Aan niets twyfelen, alles menen te weten, te begrypen, is het zekerste middel om onkundig te blyven.

    – Multatuli, Ideeën 569

Het van walging en haat vervulde hoofd op de borst laten hangen.

    – Franz Kafka, Aphorismen aus dem Nachlaß 42, vert. M.d.H.

Sterven tegen een idee.

    – Louis Scutenaire, Mes Inscriptions, vert. R.H.

Wat? Je wilt jezelf leren kennen? Leer liever je geluk kennen!

    – Friedrich Nietzsche, Auf hoher See – ein Sentenzen-buch, 123, vert. M.d.H.

We zoeken deugd in gewoonte, en maken van gewoonten onze deugd.

    – Multatuli, Ideeën 576

A. is een virtuoos en de hemel is zijn getuige.

    – Franz Kafka, Aphorismen aus dem Nachlaß 49, vert. M.d.H.

Wensen wil ik, niets dan wensen: en steeds in plaats van de vervulling een nieuwe wens.

    – Friedrich Nietzsche, Auf hoher See – ein Sentenzen-buch, 124, vert. M.d.H.

Wie niet uit zichzelf iets is, zal ’t waarlyk niet worden door vrywillig opgaan in anderen.

    – Multatuli, Ideeën 732

Een van de doeltreffendste verleidingsmiddelen van het kwaad is de uitnodiging tot het gevecht. Het is als het gevecht met vrouwen, eindigend in bed.

    – Franz Kafka, Aphorismen aus dem Nachlaß 7, vert. M.d.H.

Ieder het zijne geven: daarmee zou je gerechtigheid nastreven en chaos bereiken.

    – Friedrich Nietzsche, Auf hoher See – ein Sentenzen-buch, 165, vert. M.d.H.

Soms zou je je bijna gaan afvragen of er leven vóór de dood is.

    – Coluche, vert. R.H.

Sluit en stuit een huwelijk met je huis.

    – René Char, Feuillets d’Hypnos, vert. R.H.

Rond voor je mening uitkomen wordt door mensen tegen wie die mening gericht is steevast beschouwd als baatzucht en lafheid.

    – Marcel Proust, Swanns kant op, vert. M.d.H/R.H.

God zegene die hevige vuren, die niemand kwetsen. Ik zou wel zo’n vuur willen zyn.

    – Multatuli, Ideeën 748

De matiging van de zwakke heet middelmatigheid.

    – Vauvenargues, maxime 72, vert. M.d.H.

De matiging van een groot man houdt alleen zijn ondeugden binnen de perken.

    – Vauvenargues, maxime 71, vert. M.d.H.

Niets is verschrikkelijker dan een schaap dat in opstand komt.

    – Honoré de Balzac, Autre étude de femme, vert. M.d.H.

Is gemoedsrust dan een beter bewijs van deugdzaamheid? Gezondheid volstaat.

    – Vauvenargues, maxime 70, vert. M.d.H.

Verstandigheid en dwaasheid, deugd en ondeugd hebben elk hun gelukkigen. Tevredenheid is geen bewijs van verdienste.

    – Vauvenargues, maxime 69, vert. M.d.H.

Wij zijn trager van geest dan van leden.

    – La Rochefoucauld, maxime 487, vert. M.d.H.

Oude gekken zijn gekker dan jonge.

    – La Rochefoucauld, maxime 444, vert. M.d.H.

Wie zegt dat hij niet links en niet rechts is, is rechts.

    – Louis Scutenaire, Mes Inscriptions, vert. R.H.

Onderwijzen betekent je innerlijke rijkdom delen; je moet aan het einde staan als je anderen het begin wil tonen.

    – Kurt Tucholsky, Dürfen darf man alles, vert. Erik de Smedt

In boeken leven minder fictieve personages dan erbuiten.

    – Jean Loeckx

Wanneer alles aan het gebeuren is en tot het bewustzijn doordringt, verwijdert dat bewustzijn het gebeuren uit het gebeuren.

    – Hsia Yu, Als kattenogen, vert. Silvia Marijnissen

Gelijk hebben, wie maalt daar nou nog om?

    – M.d.H.

Ruzies zouden niet lang duren als het ongelijk maar aan één kant lag.

    – La Rochefoucauld, maxime 496, vert. M.d.H.

Bij menig werk van een beroemd man zou ik liever lezen wat hij heeft weggestreept dan wat hij heeft laten staan.

    – G.C. Lichtenberg, Sudelbücher, F989, vert. M.d.H.

De mens kan de dingen zelf niet maken, alleen veranderen. Zijn oorspronkelijkheid heeft dus geen betrekking op de stof van zijn maaksels, maar op de vorm die hij aan die stof geeft. Een architect maakt het marmer dat hij voor een bouwwerk gebruikt niet zelf, hij schikt het alleen, en het idee voor die schikking ontleent hij ook nog eens aan verschillende modellen, die hij in zijn verbeelding tot een nieuw geheel samensmelt. Ook een dichter schept de beelden van zijn poëzie niet zelf, maar haalt ze uit de schoot der natuur en plakt ze op uiteenlopende zaken om die aanschouwelijk te maken. En ook de denker: hij grijpt een eeuwig bestaande, zij het dikwijls onbekende waarheid en combineert die met een andere waarheid tot een beginsel. Zo ontstaan op verschillende terreinen de meesterwerken van beschouwing en verbeelding. Als je ogen goed genoeg zijn om in de schoot der natuur te kijken, ontdek je daar, afhankelijk van het soort geest dat je hebt, hetzij de kern en onderlinge samenhang van waarheden die anderen alleen oppervlakkig aanroeren, hetzij de juiste verbinding tussen beelden en de waarheden die ze illustreren. Als je niet tot die vruchtbare bron kunt doordringen, of niet genoeg kracht of precisie bezit om je zintuiglijke indrukken en je ideeën met elkaar te verbinden, breng je levenloze fantomen voort en lever je duidelijker dan alle denkers het bewijs van ons creatieve onvermogen.

    – Vauvenargues, ‘Oorspronkelijkheid’, in De menselijke geest – een inleiding, vert. M.d.H.

Mogen mag je alles – alleen: je moet het kunnen.

    – Kurt Tucholsky, Dürfen darf man alles, vert. Erik de Smedt

Dansen bewijst helemaal niets.

    – Hsia Yu, Als kattenogen, vert. Silvia Marijnissen

Ik zou alleen kunnen geloven in een dansgrage God.

    – Friedrich Nietzsche, Auf hoher See – ein Sentenzen-buch, 137, vert. M.d.H.

De eerste affaire van een vrouw wordt doorgaans pas meegewogen bij de tweede.

    – La Rochefoucauld, maxime 499, vert. M.d.H.

Vastbeslotenheid is de reddingsboei van de twijfelaar. Ruw is de zee.

    – M.d.H.

Er is een soort mens dat zijn uitwerpselen altijd vóór is.

    – René Char, Feuillets d’Hypnos, vert. Henja Vlaardingerbroek

Jaknikkers: mensen wier mening niet wordt gevraagd.

    – R.H.

Ook in haat zit jaloezie: we willen onze vijand voor ons alleen hebben.

    – Friedrich Nietzsche, Auf hoher See – ein Sentenzen-buch, 127, vert. M.d.H.

Wegens de slechte weersomstandigheden vond de Duitse revolutie in de muziek plaats.

    – Kurt Tucholsky, Dürfen darf man alles, vert. Erik de Smedt

Een revolver die niet ‘pang’ zou doen maar ‘ja, ja’.

    – Louis Scutenaire, Mes Inscriptions, vert. R.H.

Geloof in de vorm, ongeloof in de inhoud – dat maakt de bekoring van de kernspreuk uit – kortom een stevige paradox.

    – Friedrich Nietzsche, Auf hoher See – ein Sentenzen-buch, 121, vert. M.d.H.

De mens heeft twee benen en twee overtuigingen: een voor als het hem goed gaat en een voor als het hem slecht gaat. De laatste noemt men godsdienst.

    – Kurt Tucholsky, Dürfen darf man alles, vert. Erik de Smedt

Ik heb aan mezelf genoeg; soms zelfs te veel.

    – Louis Scutenaire, Mes Inscriptions, vert. R.H.

Geluk is datgene wat een mens wordt onthouden.

    – Shang Ch’in, Ontsnappende hemel, vert. Silvia Marijnissen

Het voorwoord zou bliksemafleider kunnen worden genoemd.

    – G.C. Lichtenberg, Sudelbücher, F1004, vert. M.d.H.

In lof zit veel meer opdringerigheid dan in blaam.

    – Friedrich Nietzsche, Auf hoher See – ein Sentenzen-buch, 141, vert. M.d.H.

De wereld valt uiteen in groot en klein gedrukte dingen.

    – Kurt Tucholsky, Dürfen darf man alles, vert. Erik de Smedt

De enige goede raad: vertrouw er niet op.

    – Louis Scutenaire, Mes Inscriptions, vert. R.H.

Hoe minder je weet wat de wereld van je denkt, hoe beter.

    – G.C. Lichtenberg, Sudelbücher, F1046, vert. M.d.H.

Onder het door mensenhand geschapen zonlicht is droom noch dageraad.

    – Shang Ch’in, Ontsnappende hemel, vert. Silvia Marijnissen

Jeugd zonder schoonheid is voor een vrouw net zo nutteloos als schoonheid zonder jeugd.

    – La Rochefoucauld, maxime 497, vert. M.d.H.

Hij heeft zich leren uitdrukken – maar wordt sindsdien niet meer geloofd. Alleen stamelaars worden geloofd.

    – Friedrich Nietzsche, Auf hoher See – ein Sentenzen-buch, 136, vert. M.d.H.

Zorgen verdrijven de verveling.

    – Louis Scutenaire, Mes Inscriptions, vert. R.H.

Het eerste van de Tien Geboden zou moeten luiden: ‘Doe wat je predikt.’

    – Kurt Tucholsky, Dürfen darf man alles, vert. Erik de Smedt

Aforismen kunnen makkelijk worden aangezien voor louter verbale vergelijkingen.

    – Jorge Luis Borges, voorwoord bij Voces van Antonio Porchia, vert. Guy Posson

Elke ophemeling van een mens die in de oorlog is omgekomen betekent drie doden in de volgende oorlog.

    – Kurt Tucholsky, Dürfen darf man alles, vert. Erik de Smedt

De jachthonden spelen nog op de binnenplaats, maar het wild, dat nu al hard door de bossen jaagt, zal niet ontkomen.

    – Franz Kafka, Aphorismen aus dem Nachlaß 43, vert. M.d.H.

Wat we zien is wat onze blik tegenhoudt.

    – Jean Loeckx

Verwacht niets. Vandaag: dat is je leven.

    – Kurt Tucholsky, Dürfen darf man alles, vert. Erik de Smedt

Genie is gokken dat je geniaal bent en goed gokken.

    – Julio Cortázar, Rayuela: een hinkelspel, vert. Barber van de Pol

Een boek is een spiegel: als er een aap in kijkt, kan er geen apostel terugkijken.

    – G.C. Lichtenberg, Sudelbücher, F111, vert. M.d.H.

Een sceptisch katholiek heb ik liever dan een gelovig atheïst.

    – Kurt Tucholsky, Dürfen darf man alles, vert. Erik de Smedt

Als je eenmaal weet dat iemand blind is, denk je het hem ook van achteren te kunnen aanzien.

    – G.C. Lichtenberg, Sudelbücher, F1034, vert. M.d.H.

Wie het centrum verovert wint. Vandaaruit beheers je alle mogelijkheden, het is zinloos dat de tegenstander dan nog door wil spelen. Maar het centrum ligt misschien wel in een zijveld, of buiten het bord.

    – Julio Cortázar, Rayuela: een hinkelspel, vert. Barber van de Pol

Wat telt is niet of het leven zin heeft, maar of jij er zin in hebt.

    – Nieuwe Zeeuwsche volkswijsheid

Roem is de oudedagsvoorziening van de schrijver.

    – M.d.H.

De beste eigenschap van mijn voorouders is dat ze dood zijn; ik wacht bescheiden maar trots op het moment dat ik deze eigenschap zal erven.

    – Julio Cortázar, Rayuela: een hinkelspel, vert. Barber van de Pol

Een dwaas kan intelligent zijn, maar niet verstandig.

    – La Rochefoucauld, maxime 456, vert. M.d.H.

Je hebt er geen idee van hoe goed je het zonder de uitvindingen van het jaar 2500 redden kan!

    – Kurt Tucholsky, Dürfen darf man alles, vert. Erik de Smedt

Zelfs van de kleinste genoegens die de natuur ons verschaft, gaat het geheim ons verstand te boven.

    – Vauvenargues, maxime 42, vert. M.d.H.

Tegenwoordig maken drie pointes en een leugen iemand tot een schrijver.

    – G.C. Lichtenberg, Sudelbücher, D137, vert. M.d.H.

Een specialist die louter specialist is, is een ezel.

    – Kurt Tucholsky, Dürfen darf man alles, vert. Erik de Smedt

Geen enkel gehuil is tenslotte eeuwig, weduwen hertrouwen.

    – Julio Cortázar, Rayuela: een hinkelspel, vert. Barber van de Pol

De kraaien beweren dat één kraai de hemel kan vernietigen. Dat is zonder meer waar, maar het bewijst niets tegen de hemel, want hemel betekent nu juist: onmogelijkheid van kraaien.

    – Franz Kafka, Nachlaß, vert. M.d.H.

Zouden we meer zelf nadenken, dan zouden we zeer veel meer slechte en zeer veel meer goede boeken hebben.

    – G.C. Lichtenberg, Sudelbücher, D422, vert. M.d.H.

Een spiegel treft geen blaam als hij een maagd toont dat zij zwanger is.

    – Kurt Tucholsky, Dürfen darf man alles, vert. Erik de Smedt

De mens, schepper van de verveling.

    – Louis Scutenaire, Mes Inscriptions, vert. R.H.

Wie alleen voor de toekomst zorgt, neemt minder voorzorg dan wie alleen voor het ogenblik zorgt, want hij zorgt niet eens voor het ogenblik, maar alleen voor het voortduren ervan.

    – Franz Kafka, Nachlaß, vert. M.d.H.

Hoop maakt het leven niet draaglijker. Ook niet ondraaglijker, trouwens.

    – M.d.H.

Er is nu eenmaal maar één volmaakte christen geweest. Een beetje weinig.

    – Kurt Tucholsky, Dürfen darf man alles, vert. Erik de Smedt

Gokkers hebben op intelligente mensen het privilege voor dat ze tot de rijken behoren.

    – Vauvenargues, maxime 62, vert. M.d.H.

Als je de regels van het spel vernietigt of verdraait, vind je alleen een ander spel.

    – Louis Scutenaire, Mes Inscriptions, vert. R.H.

Als we een keer niet wreed zijn, denken we meteen dat we goed zijn.

    – Kurt Tucholsky, Dürfen darf man alles, vert. Erik de Smedt

Alleen door ons tijdsbegrip noemen we het Laatste Oordeel zo, eigenlijk is het een standrecht.

    – Franz Kafka, Nachlaß, vert. M.d.H.

Ingebeelde zieken zijn tweemaal ziek.

    – Louis Scutenaire, Mes Inscriptions, vert. R.H.

De mens in het algemeen laat zich makkelijker doorgronden dan een mens in het bijzonder.

    – La Rochefoucauld, maxime 436, vert. M.d.H.

Om niet op te geven moet je weten te wanhopen.

    – Louis Scutenaire, Mes Inscriptions, vert. R.H.

Vroeger begreep ik niet waarom ik geen antwoord op mijn vragen kreeg, nu begrijp ik niet hoe ik vragen dacht te kunnen stellen. Maar ik dacht helemaal niet, ik vroeg alleen.

    – Franz Kafka, Nachlaß, vert. M.d.H.

Maar zelden laten we andermans gedachte echt goed tot ons doordringen. Als we later toevallig hetzelfde idee hebben, beelden we ons dan ook makkelijk in dat het nieuw is, gezien de vele aspecten en implicaties die ons waren ontgaan.

    – Vauvenargues, maxime 10, vert. M.d.H.

Het schijnt dat de Neanderthalers vrouwonvriendelijk waren.

    – M.d.H.

Baudelaire wist niet dat hij Baudelaire zou worden.

    – Louis Scutenaire, Mes Inscriptions, vert. R.H.

Geloof je aan je ‘leven na de dood’? Dan moet je leren tijdens je leven dood te zijn.

    – Friedrich Nietzsche, Auf hoher See – ein Sentenzen-buch, 34, vert. M.d.H.

Geen dwaas is zo hinderlijk als een intelligente dwaas.

    – La Rochefoucauld, maxime 451, vert. M.d.H.

Vrijheid, herhaal ik. En ik zeg erbij: in een gevangenis, met touwen.

    – Louis Scutenaire, Mes Inscriptions, vert. R.H.

Aan ’s mensen eer, geweten, kuisheid, liefde en achting hangt een prijs. Vrijgevigheid vergroot de voordelen van rijkdom.

    – Vauvenargues, maxime 50, vert. M.d.H.

Iemand verbaasde zich erover hoe makkelijk hij de weg van de eeuwigheid ging; hij vlóóg namelijk omlaag.

    – Franz Kafka, Nachlaß, vert. M.d.H.

Geen twee keer leest (of vertaalt) men hetzelfde boek.

    – M.d.H.

Wie iemand in opspraak brengt, brengt zichzelf in opspraak.

    – Louis Scutenaire, Mes Inscriptions, vert. R.H.

Wantrouw mensen die er niet schurkachtig uitzien.

    – Louis Scutenaire, Mes Inscriptions, vert. R.H.

Jullie denken ‘de waarheid’ te zoeken! Jullie zoeken een leider en snakken ernaar om te worden gecommandeerd!

    – Friedrich Nietzsche, Auf hoher See – ein Sentenzen-buch, 69, vert. M.d.H.

Op slechte eigenschappen die we niet willen afleren, laten we ons graag voorstaan.

    – La Rochefoucauld, maxime 442, vert. M.d.H.

Een paar gekken zeiden aan tafel tegen elkaar: alleen wij hebben het gezellig; en ze werden geloofd.

    – Vauvenargues, maxime 61, vert. M.d.H.

Elk gezicht is tot de vergetelheid gedoemd zoals elke in de muur genagelde spijker, zoals elke in de suiker doodgegane vlieg, zoals rozen en nagelschrapsel.

    – Eugène Savitzkaya, Les règles de solitude, vert. R.H.

Af en toe moet je je deugden wat slaap gunnen.

    – Friedrich Nietzsche, Auf hoher See – ein Sentenzen-buch, 33, vert. M.d.H.

Snel succes is op alle terreinen het minst duurzaam, want het komt zelden uit eigen verdienste voort. De rijpe, maar moeizaam verkregen vruchten van de bezonnenheid komen altijd laat.

    – Vauvenargues, maxime 13, vert. M.d.H.

Ik neem de wereld zoals ik ben.

    – Louis Scutenaire, Mes Inscriptions, vert. R.H.

Slechte eigenschappen waar wij geen last van hebben, vergeven we onze vrienden makkelijk.

    – La Rochefoucauld, maxime 428, vert. M.d.H.

De derde is altijd de kurk die verhindert dat het gesprek van twee mensen in de diepte wegzinkt; wat in sommige gevallen een voordeel is.

    – Friedrich Nietzsche, Auf hoher See – ein Sentenzen-buch, 14, vert. M.d.H.

Ga ervan uit dat de mensen die je vervelend vindt je vervelend vinden.

    – R.H.

Hun gevoel voor betrekkelijkheid grenst aan het absolute.

    – Louis Scutenaire, Mes Inscriptions, vert. R.H.

Naar andermans navel staren is toch een stuk makkelijker.

    – M.d.H.

De beschouwende is in zekere zin de meelevende, hij hecht zich aan het levende, hij probeert met de wind gelijke tred te houden. Dat wil ik niet zijn.

    – Franz Kafka, Nachlaß, vert. M.d.H.

De mens is niet gemaakt om tachtig of honderd jaar oud te worden; hooguit vijfendertig of veertig, zoals in de prehistorie.

    – Michel Houellebecq, De kaart en het gebied, vert. M.d.H.

Kon ik alles maar laten zoals het is, zonder ook maar een ster of een wolk te bewegen. Ach, kon ik dat maar!

    – Antonio Porchia, Voces, vert. Guy Posson

We willen niet worden begrepen, we willen worden gehoord.

    – Louis Scutenaire, Mes Inscriptions, vert. R.H.

Uit eigen wil draaide hij zich als een vuist om en meed de wereld.

    – Franz Kafka, Nachlaß, vert. M.d.H.

En als de mens in het universum volkomen gelijk is aan het universum in de mens, waarom dan de mens én het universum, en niet de mens alleen of het universum alleen?

    – Antonio Porchia, Voces, vert. Guy Posson

Tot de ontdekking komen dat het feest best leuk is.

    – M.d.H.

Je bent nooit te oud om opnieuw te leren zwemmen.

    – R.H.

Maar het eeuwige is niet het stilstaan van het tijdelijke.

    – Franz Kafka, Nachlaß, vert. M.d.H.

Seksualiteit is iets kwetsbaars, je krijgt er zo moeilijk toegang toe en raakt het zo makkelijk weer kwijt.

    – Michel Houellebecq, De kaart en het gebied, vert. M.d.H.

IJskoude duik in een zee van mensen.

    – M.d.H.

Het is de oude grap: wij houden de wereld tegen en klagen dat zij ons tegenhoudt.

    – Franz Kafka, Nachlaß, vert. M.d.H.

Wie alles is, is alles zonder ik. Wie ik is, is ik zonder alles.

    – Antonio Porchia, Voces, vert. Guy Posson

Niemand zal rouwen om de verdwijning van de mens, behalve hijzelf – en zijn hond, misschien.

    – M.d.H.

Het besef dat je veroudert krijg je in en door je relaties met andere mensen; zelf heb je altijd de neiging om te denken dat je eeuwig gelijk blijft.

    – Michel Houellebecq, De kaart en het gebied, vert. M.d.H.

Ook in de kunstenaar zelf vallen het perspectief van de kunst en dat van het leven niet samen.

    – Franz Kafka, Nachlaß, vert. M.d.H.

Sommige zijn in staat om andere soorten na te bootsen.

    – Anonymus, vert. Marijke Caris

Als ik de indruk heb dat alles zonder mij bestaat, hoe indrukwekkend lijkt alles mij dan!

    – Antonio Porchia, Voces, vert. Guy Posson

Eerst moeten we geloven, en dan geloven we.

    – G.C. Lichtenberg, Sudelbücher, K I/200,4, vert. M.d.H.

Er bestaat alleen een geestelijke wereld, wat wij de zinnelijke noemen is het kwaad in de geestelijke.

    – Franz Kafka, Nachlaß, vert. M.d.H.

Het is verraderlijk als iemand naar grootsheid streeft. Mensen van uitgelezen kwaliteit streven naar kleinheid.

    – Friedrich Nietzsche, Auf hoher See – ein Sentenzen-buch, 12, vert. M.d.H.

Mensen die nooit tijd hebben, doen het minst.

    – G.C. Lichtenberg, Sudelbücher, K I/197,3, vert. M.d.H.

Een roman schrijven is onmogelijk, om dezelfde reden dat leven onmogelijk is: de neerwaartse krachten worden steeds groter.

    – Michel Houellebecq, De kaart en het gebied, vert. M.d.H.

Vanuit een niet-menselijk standpunt bezien is het nut van de mens beperkt.

    – M.d.H.

Een eerste roman is een persoonlijke literatuurgeschiedenis.

    – Charles Dantzig, Dictionnaire égoïste de la littérature française, vert. M.d.H.

Als ik toch kanalen in mijn hoofd kon aanleggen om de binnenlandse handel tussen mijn gedachtenvoorraden te bevorderen! Maar daar liggen ze met honderden, zonder elkaar van nut te zijn.

    – G.C. Lichtenberg, Sudelbücher, K I/22,3, vert. M.d.H.

Laat jong blijft lang jong. Jeugdigheid moet je niet bij jongeren zoeken.

    – Friedrich Nietzsche, Auf hoher See – ein Sentenzen-buch, 2, vert. M.d.H.

Zegt u het maar: sterven in schoonheid, of leven in lelijkheid?

    – M.d.H.

Aan de kust is de branding het sterkst, zo smal is haar territorium en zo onoverwinnelijk.

    – Franz Kafka, Nachlaß, vert. M.d.H.

Nee heb je en ja kun je krijgen, als je de ogen luikt.

    – Simon Carmiggelt, Met de neus in de boeken

Ook voor je deugden word je gestraft.

    – Friedrich Nietzsche, Auf hoher See – ein Sentenzen-buch, 25, vert. M.d.H.

Voor de schooier en de filosoof is er maar één manier om niet tussen twee stoelen te vallen: nooit te gaan zitten.

    – Jean Loeckx

Een vreemdere koopwaar dan boeken bestaat in de wereld waarschijnlijk niet. Gedrukt door mensen die ze niet begrijpen; verkocht door mensen die ze niet begrijpen; gebonden, gerecenseerd en gelezen door mensen die ze niet begrijpen; en dan ook nog geschreven door mensen die ze niet begrijpen.

    – G.C. Lichtenberg, Sudelbücher, K I/283,3, vert. M.d.H.

De schoonheid van bloemen is droevig omdat bloemen kwetsbaar zijn, en voorbestemd tot de dood, net als elk ding op Aarde natuurlijk maar zij meer dan andere dingen.

    – Michel Houellebecq, De kaart en het gebied, vert. M.d.H.

De eeuwigheid is niet veel langer dan het leven.

    – René Char, Les Feuillets d’Hypnos, vert. Henja Vlaardingerbroek

We zouden behoorlijk wat dingen beter kennen als we ze niet zo precies wilden doorgronden.

    – Goethe, Maximen und Reflexionen, vert. Erik de Smedt

Ontlettering werkt het letterlijk nemen der dingen in de hand.

    – Jean Loeckx

Een meisje, amper twaalf modes oud.

    – G.C. Lichtenberg, Sudelbücher, K II/117,5, vert. M.d.H.

Het sleutelgatrealisme is dood. De schrijvende hand grijpt onverbiddelijk in.

    – Simon Carmiggelt, Met de neus in de boeken

Als wij niet uit het paradijs waren verdreven, had het paradijs vernietigd moeten worden.

    – Franz Kafka, Nachlaß, vert. M.d.H.

Als vijf mensen samen praten, moet er altijd een zesde sterven.

    – Friedrich Nietzsche, Auf hoher See – ein Sentenzen-buch, 6, vert. M.d.H.

Vervulde plicht voelt nog steeds aan als schuld, want nooit heb je genoeg je best gedaan.

    – Goethe, Maximen und Reflexionen, vert. Erik de Smedt

Verlangen naar het blijvende, en het geblevene ontvluchten.

    – M.d.H.

De enige fout die echt goede boeken aankleeft, is dat ze gewoonlijk de oorzaak van zeer veel slechte of middelmatige boeken zijn.

    – G.C. Lichtenberg, Sudelbücher, K I/288,2, vert. M.d.H.

Onberekenbaar; onberekenbaar, lichtzinnig en clownesk, zo zijn mensen.

    – Michel Houellebecq, Elementaire deeltjes, vert. M.d.H.

Onbeduidende annonces bevatten dikwijls de kern van hevige menselijke tragedies.

    – Simon Carmiggelt, Met de neus in de boeken

Zo min mogelijk liegen doe je alleen als je zo min mogelijk liegt, niet als je er zo min mogelijk gelegenheid toe hebt.

    – Franz Kafka, Nachlaß, vert. M.d.H.

Mensen lopen iedereen na die hun weet aan te praten dat ze de weg kwijt zijn: het streelt ze om te horen dat ze überhaupt een weg hebben.

    – Friedrich Nietzsche, Auf hoher See – ein Sentenzen-buch, 62, vert. M.d.H.

Al wat onze geest verruimt zonder onze macht over onszelf te vergroten, is verderfelijk.

    – Goethe, Maximen und Reflexionen, vert. Erik de Smedt

Kunstenaars hebben het recht bescheiden en de plicht ijdel te zijn.

    – Karl Kraus, Sprüche und Widersprüche, vert. Erik de Smedt

… de heilzame dosis onverschilligheid zonder welke er niet valt te leven.

    – Simon Carmiggelt, Met de neus in de boeken

Veertig worden is een nederlaag, tachtig worden is een overwinning.

    – Jean Loeckx

Niet iedereen kan de waarheid zien, maar zijn.

    – Franz Kafka, Nachlaß, vert. M.d.H.

Binnen een sociale soort is individualiteit niet veel meer dan een kortstondige fictie.

    – Michel Houellebecq, De kaart en het gebied, vert. M.d.H.

Voor je goede naam offer je gewoonlijk zeer veel op: namelijk jezelf.

    – Friedrich Nietzsche, Auf hoher See – ein Sentenzen-buch, 61, vert. M.d.H.

Juist de mensen die over goede remmen beschikken durven geen vaart te maken.

    – Jean Loeckx

Niet al wat wordt doodgezwegen, leeft.

    – Karl Kraus, Sprüche und Widersprüche, vert. Erik de Smedt

Het is het een of het ander: waarheid of leugen. De waarheid is ondeelbaar, kan zichzelf dus niet zien. Wie haar wil zien, moet leugen zijn.

    – Franz Kafka, Nachlaß, vert. M.d.H.

De film kent het begrip ’typecasting’. De werkelijkheid niet. Daarom is schrijven zo moeilijk.

    – Simon Carmiggelt, Met de neus in de boeken

Alles wat allang bedacht is, wordt bedenkelijk.

    – Friedrich Nietzsche, Auf hoher See – ein Sentenzen-buch, 58, vert. M.d.H.

Het leven valt te omschrijven als een trapsgewijze afdaling, waarbij elke nieuwe trede wordt ingeluid door een abrupte val.

    – Michel Houellebecq, De kaart en het gebied, vert. M.d.H.

Het gruwelijkste van de dood: een schijnbaar einde veroorzaakt echte pijn.

    – Franz Kafka, Nachlaß, vert. M.d.H.

Heer, vergeef het hun, want ze weten wat ze doen!

    – Karl Kraus, Sprüche und Widersprüche, vert. Erik de Smedt

De grote gedachten die ‘uit het hart’, de kleine die uit de onderbuik komen: beide zijn slecht gedacht.

    – Friedrich Nietzsche, Auf hoher See – ein Sentenzen-buch, 63, vert. M.d.H.

‘Grote gedachten’? Beste vriend, dat zijn gedachten die je opblazen en groot maken: de blaasbalg is niet groot!

    – Friedrich Nietzsche, Auf hoher See – ein Sentenzen-buch, 64, vert. M.d.H.

Grote gedachten komen uit het hart.

    – Vauvenargues, maxime 127, vert. M.d.H.

Ze blijken veel lawaai te maken, als je over de juiste apparatuur beschikt.

    – Albert Goldbarth, ‘Minnows, Darters, Sturgeon’, vert. Marijke Caris

De geest is in de aap gelogeerd.

    – Jean Loeckx

Wie zoekt vindt niet, wie niet zoekt wordt gevonden.

    – Franz Kafka, Nachlaß, vert. M.d.H.

Het heerlijke van het gezelschap van een hond is dat je hem gelukkig kunt maken; hij vraagt zulke eenvoudige dingen, zijn ego is zo beperkt.

    – Michel Houellebecq, Mogelijkheid van een eiland, vert. M.d.H.

Poëzie is wat verloren in de vertaling.

    – Robert Frost, vert. Google Translate

Maar wie ziet niet dat dwaling en waarheid noodgedwongen dezelfde trekken hebben? Dwaling gaat met zekerheid gepaard. Dwaling dringt zich op door evidentie. En alles wat over de waarheid wordt gezegd, zou je evengoed over de dwaling kunnen zeggen, je zou er dan even ver naast zitten.

    – Louis Aragon, De boer van Parijs, vert. R.H.

Alles waar de vrije wil ons toe dwingt.

    – M.d.H.

Twee vrouwen die aan weerszijden van je neerknielen, dat is de wereld.

    – Pierre Michon, De Elf, vert. R.H.

Alle lust wil eeuwigheid. Maar de eeuwigheid is zo lang en moeilijk in flessen uit te drukken.

    – Simon Carmiggelt, Met de neus in de boeken

De een schrijft omdat hij ziet, de ander omdat hij hoort.

    – Karl Kraus, Sprüche und Widersprüche, vert. Erik de Smedt

Er zijn twee menselijke hoofdzonden, waaruit alle andere kunnen worden afgeleid: ongeduld en nonchalance. Vanwege het ongeduld zijn ze uit het paradijs verdreven, vanwege de nonchalance keren ze niet terug. Maar misschien is er maar één hoofdzonde: het ongeduld. Vanwege het ongeduld zijn ze verdreven, vanwege het ongeduld keren ze niet terug.

    – Franz Kafka, Aphorismen aus dem Nachlaß 3, vert. M.d.H.

Elke keus is een leven.

    – M.d.H.

De enige sterveling op aarde die zich nog maatpakken kan permitteren, is James Bond.

    – Simon Carmiggelt, Met de neus in de boeken

Geen idee hebben en dat kunnen uitdrukken – zo word je journalist.

    – Karl Kraus, Pro domo et mundo, vert. Erik de Smedt

Niet zijn status als voortplanter maar zijn plaats in het productieproces maakt de westerse mens tot wie hij is.

    – Michel Houellebecq, De kaart en het gebied, vert. M.d.H.

Geen enkele druppel loopt over en voor geen enkele druppel is meer plaats.

    – Franz Kafka, Nachlaß, vert. M.d.H.

De toekomst zal het uitwijzen. Maar wie wijst de toekomst uit?

    – M.d.H.

Het beste wat we van de geschiedenis krijgen is de geestdrift die ze teweegbrengt.

    – Goethe, Maximen und Reflexionen, vert. Erik de Smedt

Een verwonding die oppervlakkig lijkt, kan fataal zijn.

    – Benjamin Constant, Adolphe, vert. M.d.H.

Geluk is een fulltime job.

    – Simon Carmiggelt, Met de neus in de boeken

Je kunt een vrouw niet genoeg overschatten.

    – Karl Kraus, Nachts, vert. Erik de Smedt

De deugd gemakkelijker maken is iets heel anders dan hem gelijkstellen met de ondeugd.

    – Vauvenargues, maxime 30, vert. M.d.H.

Omgang met mensen leidt tot introspectie.

    – Franz Kafka, Nachlaß, vert. M.d.H.

Alle vrijheidstheorieën zijn niets anders dan immorele bedenksels van vrijgezellen zonder verantwoordelijkheidsbesef.

    – Michel Houellebecq, De kaart en het gebied, vert. M.d.H.

Het leven is een spel waarbij de winnaars mogen doorspelen tot ze verliezen.

    – M.d.H.

Aan mateloze dadendrang, op welk gebied dan ook, ga je uiteindelijk te gronde.

    – Goethe, Maximen und Reflexionen, vert. Erik de Smedt

De meeste letterkundigen zijn jaloerse etters.

    – Simon Carmiggelt, Met de neus in de boeken

Een snob is onbetrouwbaar. Het werk dat hij prijst kán goed zijn.

    – Karl Kraus, Sprüche und Widersprüche, vert. Erik de Smedt

We weten van iedereen altijd iets te veel.

    – Friedrich Nietzsche, Auf hoher See – ein Sentenzen-buch, 341, vert. M.d.H.

Kunstwerken worden op de hielen gezeten door een hitsige meute commentaren en toelichtingen waarvan het kabaal de eigen stem van een roman of een gedicht overstemt.

    – Milan Kundera, ‘Zwarte poëzie en ambiguïteit’, vert. M.d.H.

Zelfvergetelheid of zelfopheffing van de kunst: wat vlucht is, doet zich voor als wandeling of zelfs als aanval.

    – Franz Kafka, Nachlaß, vert. M.d.H.

Mensen die we niet deugdzaam kunnen maken, mogen we daarom nog niet ongelukkig maken.

    – Vauvenargues, maxime 27, vert. M.d.H.

Bij veel doe ik er het zwijgen toe, want ik wil de mensen niet in de war brengen en ben al tevreden wanneer zij blij zijn met iets waar ik me aan erger.

    – Goethe, Maximen und Reflexionen, vert. Erik de Smedt

Elk leven begint in de blik van de ander.

    – Michel Houellebecq, Elementaire deeltjes, vert. M.d.H.

Jij bent er en je bent ervan overtuigd dat je gemist zou worden als je er niet was. En de waarheid is, dat je niet gemist wordt. Zelfs de zon zou niet gemist worden als ze er niet was.

    – Antonio Porchia, Voces, vert. Guy Posson

Wie zich afkeert van de wereld, moet alle mensen liefhebben, want hij keert zich ook van hun ‘wereld’ af.

    – Franz Kafka, Nachlaß, vert. M.d.H.

Vraag je naaste alleen naar dingen die je al weet. Dan zou zijn raad waardevol kunnen zijn.

    – Karl Kraus, Pro domo et mundo, vert. Erik de Smedt

Het verlangen naar wederliefde is ijdelheid en zinnelijkheid.

    – Friedrich Nietzsche, Auf hoher See – ein Sentenzen-buch, 383, vert. M.d.H.

De wereld die we kennen, de wereld die we maken, de menselijke wereld, is rond, glad, homogeen en warm als een vrouwenborst.

    – Michel Houellebecq, Elementaire deeltjes, vert. M.d.H.

Al het scherpzinnige is al een keer gedacht, je moet alleen proberen het nog eens te denken.

    – Goethe, Maximen und Reflexionen, vert. Erik de Smedt

Er bestaan mensen die hees worden als ze acht dagen lang onafgebroken met niemand een woord hebben gesproken.

    – Karl Kraus, Sprüche und Widersprüche, vert. Erik de Smedt

De mens is een door hartstochten gedreven dier dat zijn verstand vooral gebruikt om die hartstochten te verhullen.

    – M.d.H., nawoord bij Mme de Lafayette, De prinses van Tende

Je verklaart het bestaan als een rusten, een rusten in de beweging.

    – Franz Kafka, Nachlaß, vert. M.d.H.

De verwoedheid waarmee men in verbeeldingsliteratuur mensen uit de werkelijkheid probeert te herkennen, is voor die literatuur een ware plaag.

    – Benjamin Constant, Adolphe, vert. M.d.H.

Sommigen vinden dit mooi, anderen dat. Maar ze moeten het ‘vinden’. Zoeken wil niemand.

    – Karl Kraus, Sprüche und Widersprüche, vert. Erik de Smedt

Zelfs zonder bewijzen veranderen de verdenkingen van overwinnaars algauw in waarheden.

    – Milan Kundera, ‘Zwarte poëzie en ambiguïteit’, vert. M.d.H.

Dat is het enige wat ik echt heb, in mijn leven: muren.

    – Michel Houellebecq, De kaart en het gebied, vert. M.d.H.

De letter: betekenisloze drager van alle betekenis.

    – M.d.H.

Wat is je plicht? Wat de dag verlangt.

    – Goethe, Maximen und Reflexionen, vert. Erik de Smedt

Veel over jezelf praten is ook een manier om je te verbergen.

    – Friedrich Nietzsche, Auf hoher See – ein Sentenzen-buch, 349, vert. M.d.H.

Als het tegenzit heb je aan moed meer dan aan verstand.

    – Vauvenargues, maxime 19, vert. M.d.H.

Wij werden geschapen om in het paradijs te leven, het paradijs was bestemd om ons te dienen. Onze bestemming is veranderd, die van het paradijs niet.

    – Franz Kafka, Nachlaß, vert. M.d.H.

Er zijn mensen die een bedelaar hun hele leven lang verwijten dat ze hem niets hebben gegeven.

    – Karl Kraus, Pro domo et mundo, vert. Erik de Smedt

Kleine vliegen zijn geen jonge vliegen, maar vliegen die als larve niet genoeg te eten hebben gehad.

    – Michel Houellebecq, De kaart en het gebied, vert. M.d.H.

Lange tijden van voorspoed vervliegen soms in een oogwenk, als zomerhitte die wordt verdreven door een onweersdag.

    – Vauvenargues, maxime 18, vert. M.d.H.

Elke tekst is onvertaalbaar tot het tegendeel is bewezen.

    – M.d.H.

Onze redding is de dood – maar niet deze.

    – Franz Kafka, Nachlaß, vert. M.d.H.

De bibliofiel heeft zo ongeveer dezelfde relatie tot de literatuur als de postzegelverzamelaar tot de geografie.

    – Karl Kraus, Nachts, vert. Erik de Smedt

In vreedzame omstandigheden valt de oorlogszuchtige mens zichzelf aan – bij gebrek aan andere vijanden.

    – Friedrich Nietzsche, Auf hoher See – ein Sentenzen-buch, 88, vert. M.d.H.

Nog aan het oefenen, of al aan spelen toe?

    – Anonymus, vert. Marijke Caris

Op het hiernumaals kan geen hiernamaals volgen, want het hiernamaals is eeuwig en kan dus met het hiernumaals geen relatie in de tijd hebben.

    – Franz Kafka, Nachlaß, vert. M.d.H.

Op zichzelf is elk denkbeeld neutraal, of zou dat moeten zijn; maar het wordt bezield door de mens, opgepookt door zijn driften en wanen.

    – Emil Cioran, Précis de décomposition, vert. M.d.H./R.H.

In de kunst zijn er geen regels, er zijn alleen voorbeelden.

    – Julien Gracq, vert. M.d.H.

Voordat je een misstand aan de kaak stelt, moet je kijken of je de oorzaken ervan kunt wegnemen.

    – Vauvenargues, maxime 25, vert. M.d.H.

Alle menselijke fouten zijn ongeduld, een voortijdig afbreken van het methodische, een schijnbaar ompalen van de schijnbare dingen.

    – Franz Kafka, Aphorismen aus dem Nachlaß 2, vert. M.d.H.

Zwart op wit: daar heb je de leugen.

    – Karl Kraus, Nachts, vert. Erik de Smedt

Je vijand vergeef je makkelijker dan je vriend.

    – Friedrich Nietzsche, Auf hoher See – ein Sentenzen-buch, 95, vert. M.d.H.

Sommige auteurs spreken over de moraal als over de nieuwe architectuur, waarin alles moet wijken voor het gemak.

    – Vauvenargues, maxime 29, vert. M.d.H.

Adams eerste huisdier na de verdrijving uit het paradijs was de slang.

    – Franz Kafka, Nachlaß, vert. M.d.H.

Een aforisme hoeft niet waar te zijn, maar het moet de waarheid overvleugelen. Het moet met één zin boven haar uitkomen.

    – Karl Kraus, Sprüche und Widersprüche, vert. Erik de Smedt

Bloemen zijn niets anders dan geslachtsorganen, felgekleurde vagina’s die het oppervlak van de aardbol sieren, overgeleverd aan de geilheid van insecten.

    – Michel Houellebecq, De kaart en het gebied, vert. M.d.H.

Verscheidenheid van de manieren waarop je tegen, zeg, een appel kunt aankijken: de manier van de kleine jongen, die zijn nek moet uitstrekken om de appel nog net op het tafelblad te zien, en de manier van de heer des huizes die de appel pakt en ongehinderd aan de disgenoot geeft.

    – Franz Kafka, Nachlaß, vert. M.d.H.

Wij kennen de bekoring van hevige gemoedsbewegingen niet. Degenen die we erom beklagen, kijken op onze gelijkmatigheid neer.

    – Vauvenargues, maxime 34, vert. M.d.H.

Waar ik vóór ben: mensen verbieden te vinden wat ik zelf denk.

    – Karl Kraus, Nachts, vert. Erik de Smedt

Door voortdurend te oefenen om het met allerlei medemensen uit te houden, oefenen we onbewust om het met onszelf uit te houden – wat eigenlijk de onbegrijpelijkste menselijke prestatie is.

    – Friedrich Nietzsche, Auf hoher See – ein Sentenzen-buch, 288, vert. M.d.H.

Er zijn ontelbaar veel schuilplaatsen en maar één redding, echter weer evenveel kansen op redding als schuilplaatsen.

    – Franz Kafka, Aphorismen aus dem Nachlaß 26, vert. M.d.H.

Iemand die van de oplossing een raadsel kan maken: meer is een kunstenaar niet.

    – Karl Kraus, Nachts, vert. Erik de Smedt

Onze dwalingen en meningsverschillen op moreel gebied komen soms voort uit de misvatting dat mensen alleen maar door en door goed of door en door slecht kunnen zijn.

    – Vauvenargues, maxime 31, vert. M.d.H.

Dat onze taak precies even groot is als ons leven, geeft er een schijn van oneindigheid aan.

    – Franz Kafka, Nachlaß, vert. M.d.H.

Vrouwen en jongelui maken geen onderscheid tussen waardering en smaak.

    – Vauvenargues, maxime 38, vert. M.d.H.

Onsterfelijkheid is het enige wat geen uitstel duldt.

    – Karl Kraus, Sprüche und Widersprüche, vert. Erik de Smedt

Wij kropen door het stof, een slangenpaar.

    – Franz Kafka, Nachlaß, vert. M.d.H.

Het christendom heeft de erotische maaltijd verrijkt met het voorgerecht van de nieuwsgierigheid en bedorven met het nagerecht van het berouw.

    – Karl Kraus, Sprüche und Widersprüche, vert. Erik de Smedt

Wanneer men weigert te erkennen dat ideeën inwisselbaar zijn, vloeit het bloed…

    – Cioran, Précis de décomposition, vert. M.d.H.

Het kunstwerk: is het goed, dan wordt er nooit genoeg voor betaald; is het slecht, dan wordt er altijd te veel voor betaald.

    – C.F. Ramuz, Journal, vert. R.H.

Tussen de regels kan hoogstens een betekenis verborgen zitten. Tussen de woorden is er plaats voor meer: voor de gedachte.

    – Karl Kraus, Nachts, vert. Erik de Smedt

Narcose: wonden zonder pijn. Neurasthenie: pijn zonder wonden.

    – Karl Kraus, Sprüche und Widersprüche, vert. Erik de Smedt

Zonden tegen de taal bestaan niet, er bestaan alleen zonden tegen het denken.

    – C.F. Ramuz, Journal, vert. R.H.

Een orgasme is een paroxisme, net als wanhoop; het een duurt heel even, het ander een heel leven.

    – Cioran, Aveux et anathèmes, vert. Richard Kwakkel

Het schandaal begint wanneer de politie er een einde aan maakt.

    – Karl Kraus, Sprüche und Widersprüche, vert. Erik de Smedt

Je zou je vrienden alleen lastig mogen vallen voor je begrafenis. En dan nog!

    – Cioran, Aveux et anathèmes, vert. Richard Kwakkel

Wat in de kunst wordt bevredigd: heerszucht.

    – C.F. Ramuz, Journal, vert. R.H.

De duivel is een optimist als hij gelooft dat hij de mensen slechter kan maken.

    – Karl Kraus, Pro domo et mundo, vert. Erik de Smedt

Het geluk begrijpen dat de grond waarop je staat niet groter kan zijn dan de twee voeten die hem bedekken.

    – Franz Kafka, Aphorismen aus dem Nachlaß 24, vert. M.d.H.

Goede opvattingen zijn waardeloos. Het komt erop aan wie ze heeft.

    – Karl Kraus, Pro domo et mundo, vert. Erik de Smedt

Generaties van opvattingen zijn net als generaties van mensen, afwisselend goed en verdorven.

    – Vauvenargues, maxime 33, vert. M.d.H.

Als je jezelf een cijfer hebt gesteld, moet je dat halen.

    – Émile Zola, Hoe men sterft, vert. M.d.H./R.H.

Als je toch eens een indiaan was, direct paraat, en op het dravende paard, schuin in de lucht, telkens even trilde boven de drillende grond, tot je de sporen losliet, want er waren geen sporen, tot je de teugels wegwierp, want er waren geen teugels, en het land voor je uit nog net als vlakgemaaide heide zag, zonder paardenhals en paardenkop al.

    – Franz Kafka, ‘Wunsch, Indianer zu werden’, in Betrachtung, vert. M.d.H.

Een van de meest verspreide ziekten is de diagnose.

    – Karl Kraus, Pro domo et mundo, vert. Erik de Smedt

‘Het leven gaat verder.’ Dan toegestaan.

    – Karl Kraus, Nachts, vert. Erik de Smedt

Wie twee dingen niet eerst onder één noemer brengt, kan ze onmogelijk als verschillend herkennen en waarderen.

    – M.d.H.

Het aforisme valt nooit samen met de waarheid; het is een halve waarheid, of een anderhalve.

    – Karl Kraus, Sprüche und Widersprüche, vert. Erik de Smedt

Om goed te doen hoeft een rivier helemaal niet te overstromen en het land onder te zetten; wanneer hij vredig zijn bedding volgt, bevloeit hij de aarde naar behoren.

    – Bossuet, Sermon sur l’ambition, vert. R.H.

De samenleving, – een hel van wereldverbeteraars!

    – Cioran, Précis de décomposition, vert. M.d.H.

Een vrouw weet dat een man van haar houdt omdat ze het voelt, niet omdat hij het zegt.

    – Ninon de Lenclos, vert. Katrien Vandenberghe

Er is een doel, maar geen weg; wat wij weg noemen is getreuzel.

    – Franz Kafka, Aphorismen aus dem Nachlaß 26a, vert. M.d.H.

Bemin je naaste als jezelf. Want: ieder is zichzelf het naast.

    – Karl Kraus, Sprüche und Widersprüche, vert. Erik de Smedt

Hoe persoonlijk we onze woorden ook proberen te maken, al schrijvend conformeren we ons niettemin aan bepaalde oude, collectieve gebruiken, en de gedachte om het uiterlijk te beschrijven van een ding dat een indruk bij ons teweegbrengt is misschien wel iets wat evengoed niet had kunnen bestaan als de beschaving een andere loop had genomen, net als het gebruik om vlees te bakken of kleren te dragen.

    – Marcel Proust, Tegen Sainte-Beuve, vert. Marjan Hof

Ooit was het politiek correct om politiek correct te zijn.

    – M.d.H.

De meest probate manier om iemands liefde te winnen is vaak: ervan overtuigd lijken dat je die al hebt.

    – Ninon de Lenclos, vert. Katrien Vandenberghe

Geen enkele grens zet meer aan tot smokkelen dan de leeftijdsgrens.

    – Karl Kraus, Sprüche und Widersprüche, vert. Erik de Smedt

De mens is een blinde die van kijken droomt.

    – Friedrich Hebbel, Tagebücher, vert. M.d.H.

De gevaarlijkste onwaarheden zijn waarheden, lichtjes vervormd.

    – G.C. Lichtenberg, Sudelbücher I/105,1, vert. M.d.H.

Wat is dat, Geluk? Een woord uit een klaaglied.

    – Marcelle Sauvageot, Commentaar, vert. M.d.H.

Humor is een serieuze zaak van mensen die weigeren de wereld volledig serieus te nemen.

    – M.d.H.

De grote fout die journalisten maken, is dat ze alleen schrijven over nieuwe boeken; alsof de waarheid ooit nieuw zou zijn.

    – Montesquieu, Perzische brieven, vertaling Jeanne Holierhoek

Zoals alle minnaars hadden ze het vaak over zichzelf, alsof ze zo de wereld zouden kunnen begrijpen die hen mogelijk had gemaakt.

    – John Williams, Stoner, vert. Frank Lekens

Hoe beter je kijkt, hoe minder je ziet.

    – Chris van Abkoude, Pietje Bell’s goocheltoeren

Twee mogelijkheden: je oneindig klein maken of het zijn. Het eerste is voltooiing en dus dadeloosheid, het tweede begin, en dus daad.

    – Franz Kafka, Aphorismen aus dem Nachlaß 90, vert. M.d.H.

Zorg dat u niet naar beneden stort, anders zult u te pletter vallen.

    – Chris van Abkoude, Pietje Bell’s goocheltoeren

De plicht en de taak van een schrijver zijn die van een vertaler.

    – Marcel Proust, Le Temps retrouvé, vert. Marjan Hof

Jij bent de opdracht. Geen leerling te bekennen.

    – Franz Kafka, Aphorismen aus dem Nachlaß 22, vert. M.d.H.

Daar zat de grote man dan en sloeg zijn jonge katjes gade.

    – G.C. Lichtenberg, Sudelbücher D523, vert. M.d.H.

Wie zijn eigen passies minacht, doet dat puur uit berekening en met een grote verstandelijke inspanning, want instinctief neigt iedereen tot het tegendeel.

    – Vauvenargues, De menselijke geest – een inleiding, vert. M.d.H.

Alle hartstochten zijn excessief, en het zijn alleen maar hartstochten omdat ze excessief zijn.

    – Chamfort, Maximes et pensées, vert. M.d.H.

Je kunt je afzijdig houden van het lijden van de wereld, dat staat je vrij en ligt in je aard, maar misschien is juist die afzijdigheid het enige leed dat je kunt vermijden.

    – Franz Kafka, Aphorismen aus dem Nachlaß 103, vert. M.d.H.

Hoe kun je blij zijn met de wereld, behalve door er je toevlucht te zoeken?

    – Franz Kafka, Aphorismen aus dem Nachlaß 25, vert. M.d.H.

Voorspoed maakt weinig vrienden.

    – Vauvenargues, maxime 17, vert. M.d.H.

De ware tegenstander geeft je grenzeloze moed.

    – Franz Kafka, Aphorismen aus dem Nachlaß 23, vert. M.d.H.

Dat de mens het edelste schepsel is, kan al worden opgemaakt uit het feit dat nog geen enkel ander schepsel hem heeft tegengesproken.

    – G.C. Lichtenberg, Sudelbücher D328, vert. M.d.H.

Hij rent achter de feiten aan als een beginnend schaatser die bovendien ergens oefent waar het niet mag.

    – Franz Kafka, Aphorismen aus dem Nachlaß 67, vert. M.d.H.

Als een weg in de herfst: amper schoongeveegd of hij raakt weer bedekt met dorre bladeren.

    – Franz Kafka, Aphorismen aus dem Nachlaß 15, vert. M.d.H.

Kies in de strijd tussen jou en de wereld de kant van de wereld.

    – Franz Kafka, Aphorismen aus dem Nachlaß 52, vert. M.d.H.

Zoals er goed geklede dwazen zijn, zo zijn er ook mooi verpakte dwaasheden.

    – Chamfort, Maximes et pensées, vert. M.d.H.

Precies het tegendeel doen betekent ook nabootsen, het betekent namelijk het tegendeel nabootsen.

    – G.C. Lichtenberg, Sudelbücher D598, vert. M.d.H.

Hoewel ik weet dat heel veel recensenten de boeken die ze zo voorbeeldig recenseren niet lezen, zie ik toch niet in wat voor kwaad erin schuilt om het boek dat je wilt recenseren wel te lezen.

    – G.C. Lichtenberg, Sudelbücher J36, vert. M.d.H.

Sommige zaken zijn makkelijker te legaliseren dan te legitimeren.

    – Chamfort, Maximes et pensées, vert. M.d.H.

Hoe meer paarden je inspant, hoe sneller het gaat – niet het losrukken van het stootblok uit de fundering, wat onmogelijk is, maar het stukscheuren van de riemen en daarmee de vrije vrolijke rit.

    – Franz Kafka, Aphorismen aus dem Nachlaß 45, vert. M.d.H.

De bemiddeling van de slang was nodig: het kwaad kan de mens verleiden, maar geen mens worden.

    – Franz Kafka, Aphorismen aus dem Nachlaß 51, vert. M.d.H.

Verstand en vrijheid kunnen geen zwakte velen.

    – Vauvenargues, maxime 20, vert. M.d.H.

De ezel komt mij voor als een in het Nederlands vertaald paard.

    – G.C. Lichtenberg, Sudelbücher II/108,1, vert. M.d.H.

Een geloof als een valbijl, zo zwaar, zo licht.

    – Franz Kafka, Aphorismen aus dem Nachlaß 87, vert. M.d.H.

De handeling van het vertalen en het voorwerp van het vertalen zijn één.

    – M.d.H., nawoord bij Elementaire deeltjes, naar Parmenides

Het feit dat er niets anders dan een geestelijke wereld bestaat, ontneemt ons de hoop en geeft ons de zekerheid.

    – Franz Kafka, Aphorismen aus dem Nachlaß 62, vert. M.d.H.

Het verstand kan niet alle mankementen van de natuur herstellen.

    – Vauvenargues, maxime 24, vert. M.d.H.

Theoretisch bestaat er één volmaakte geluksmogelijkheid: geloven in het onverwoestbare in jezelf en er niet naar streven.

    – Franz Kafka, Aphorismen aus dem Nachlaß 69, vert. M.d.H.

Je moet de dwaasheden durven begaan die je karakter van je vraagt.

    – Chamfort, Maximes et pensees, vert. M.d.H.

Als misstanden onvermijdelijk zijn, zijn het natuurwetten.

    – Vauvenargues, maxime 26, vert. M.d.H.

Op deze plaats ben ik nog nooit geweest: de adem gaat anders, naast de zon straalt verblindender dan zij een ster.

    – Franz Kafka, Aphorismen aus dem Nachlaß 17, vert. M.d.H.

Onze Moeder die in de hemel zijt.

    – G.C. Lichtenberg, Sudelbücher J8, vert. M.d.H.

De geest wordt pas vrij wanneer hij geen steun meer hoeft te bieden.

    – Franz Kafka, Aphorismen aus dem Nachlaß 78, vert. M.d.H.

Onderworpenheid verlaagt mensen zozeer dat ze ervan gaan houden.

    – Vauvenargues, maxime 22, vert. M.d.H.

Zo stevig als de hand de steen vasthoudt. Maar hij houdt hem alleen stevig vast om hem verder te kunnen gooien. Echter, ook naar die verte leidt de weg.

    – Franz Kafka, Aphorismen aus dem Nachlaß 21, vert. M.d.H.

Mensen zijn onmogelijk af te brengen van het idee dat iets wat ze tegenstaat wel een of ander groot gebrek moet hebben.

    – Vauvenargues, De menselijke geest – een inleiding, vert. M.d.H.

Slechte koningen gedijen ten koste van het volk.

    – Vauvenargues, maxime 23, vert. M.d.H.

Het kwade is de sterrenhemel van het goede.

    – Franz Kafka, Nachlaß, vert. M.d.H.

Toespraak van professor tot lege banken.

    – G.C. Lichtenberg, Sudelbücher J69, vert. M.d.H.

Want wij zijn als boomstammen in de sneeuw. Schijnbaar liggen ze los en zou je ze zo opzij kunnen duwen. Nee, dat kun je niet, want ze zijn vast verbonden met de grond. Maar kijk, ook dat is maar schijn.

    – Franz Kafka, ‘Die Bäume’, in Betrachtung, vert. M.d.H.

Een graf is nog altijd de beste verschansing tegen de stormen van het lot.

    – G.C. Lichtenberg, Sudelbücher D141, vert. M.d.H.

De makke van Don Quichot is niet zijn verbeelding, maar Sancho Panza.

    – Franz Kafka, Nachlaß, vert. M.d.H.

Echtscheiding is zo natuurlijk dat ze in menig huis elke nacht tussen de beide echtelieden slaapt.

    – Chamfort, Maximes et pensées, vert. M.d.H.

Een man van de wereld kan dol verliefd, maar niet dom verliefd zijn.

    – La Rochefoucauld, maxime 353, vert. M.d.H.

Op de zevende dag rust Hij; dan bezetten wíj de aarde.

    – Franz Kafka, Nachlaß, vert. M.d.H.

De adel, zeggen de edelen, bemiddelt tussen koning en volk… Ja, zoals de jachthond bemiddelt tussen de jager en de hazen.

    – Chamfort, Maximes et pensées, vert. M.d.H.

Zo dwaas als de krab het moet vinden om de mens voorwaarts te zien lopen.

    – G.C. Lichtenberg, Sudelbücher D123, vert. M.d.H.

De stormen van de jeugd worden omringd door prachtige dagen.

    – Vauvenargues, maxime 38, vert. M.d.H.

Er zijn vragen waar we niet omheen zouden kunnen als we er niet van nature van waren vrijgesteld.

    – Franz Kafka, Aphorismen aus dem Nachlaß 56, vert. M.d.H.

Iedereen die op zijn veertigste nog geen mensenhater is, heeft nooit van mensen gehouden.

    – Chamfort, Maximes et pensées, vert. M.d.H.

Als een boek en een hoofd in botsing komen en het klinkt hol, komt dat dan alleen door het boek?

    – G.C. Lichtenberg, Sudelbücher D396, vert. M.d.H.

Meet jezelf af aan de mensheid. Twijfelaars laat zij twijfelen, gelovigen geloven.

    – Franz Kafka, Aphorismen aus dem Nachlaß 75, vert. M.d.H.

Laat je door de Boze niet wijsmaken dat je geheimen voor hem zou kunnen hebben.

    – Franz Kafka, Aphorismen aus dem Nachlaß 19, vert. M.d.H.

Hoe dwaas heb je je opgetuigd voor deze wereld.

    – Franz Kafka, Aphorismen aus dem Nachlaß 44, vert. M.d.H.

Zijn uitputting is die van de gladiator na de strijd, zijn arbeid was het witkalken van een hoek in een ambtsvertrek.

    – Franz Kafka, Aphorismen aus dem Nachlaß 34, vert. M.d.H.

In grote dingen tonen mensen zich zoals ze zich willen tonen, in kleine zoals ze zijn.

    – Chamfort, Maximes et pensées, vert. M.d.H.

De Hottentotten noemen het denken de gesel des levens. Que des Hottentots parmi nous! roept Helvetius! Een mooi motto.

    – G.C. Lichtenberg, Sudelbücher D400, vert. M.d.H.

Een geest die grote dingen wil, die daartoe ook de middelen wil, kan niet anders dan sceptisch zijn.

    – Friedrich Nietzsche, Der Antichrist, vert. M.d.H.

Luipaarden vallen de tempel binnen en drinken de offerkruiken leeg; dat gebeurt telkens opnieuw; uiteindelijk kan men het voorspellen en wordt het onderdeel van de plechtigheid.

    – Franz Kafka, Aphorismen aus dem Nachlaß 20, vert. M.d.H.

Het verstand schaamt zich voor neigingen waar het geen rekenschap van kan geven.

    – Vauvenargues, maxime 41, vert. M.d.H.

Wat nu wordt bewaard, ligt later op straat.

    – M.d.H.

In de schone kunsten is men alleen goed in wat men niet heeft geleerd.

    – Chamfort, Maximes et pensées, vert. M.d.H.

In vooruitgang geloven is iets anders dan geloven dat er al vooruitgang is geboekt. Dat zou geen geloven zijn.

    – Franz Kafka, Aphorismen aus dem Nachlaß 48, vert. M.d.H.

Je hoeft het huis niet uit te gaan. Blijf aan je tafel en luister. Luister niet eens, wacht gewoon. Wacht niet eens, wees volkomen stil en alleen. De wereld zal zich bij je aandienen om te worden ontmaskerd, ze kan niet anders, in extase zal ze voor je kronkelen.

    – Franz Kafka, Aphorismen aus dem Nachlaß 109a, vert. M.d.H./R.H.

Wij kennen de gebreken van onze ziel niet, maar zelfs al konden we ze kennen, dan nog zouden we ze zelden willen overwinnen.

    – Vauvenargues, De menselijke geest – een inleiding, vert. M.d.H.

De een heeft meer voorspel nodig dan de ander, maar die moet dat niet laten merken: dan duurt het nog langer.

    – Jan Kuijper, Toe-eigeningen, denkbeeld 593

Vanaf een bepaald punt kun je niet meer terug. Dat punt moet bereikt.

    – Franz Kafka, Aphorismen aus dem Nachlaß 5, vert. M.d.H.

Als grote passies ontbreken, wordt de leegte opgevuld door een enorm aantal kleine.

    – Vauvenargues, De menselijke geest – een inleiding, vert. M.d.H.

Als men de Toren van Babel had kunnen bouwen zonder erop te klimmen, dan had het gemogen.

    – Franz Kafka, Aphorismen aus dem Nachlaß 18, vert. M.d.H.

De ware weg gaat over een koord dat niet in de hoogte is gespannen, maar vlak boven de grond. Het lijkt meer bedoeld om over te struikelen dan om over te lopen.

    – Franz Kafka, Aphorismen aus dem Nachlaß 1, vert. M.d.H.

Wie zijn eer verkoopt, wordt daar niet rijker van.

    – Vauvenargues, maxime 48, vert. M.d.H.

Een kooi ging eens een vogel zoeken.

    – Franz Kafka, Aphorismen aus dem Nachlaß 16, vert. M.d.H.

Hoe vaak vergist een schrijver zich niet als hij de dingen meent weer te geven zoals hij ze ziet of voelt.

    – Vauvenargues, maxime 7, vert. M.d.H.

Er is geen hebben, alleen een zijn, een naar laatste adem, naar verstikking smachtend zijn.

    – Franz Kafka, Aphorismen aus dem Nachlaß 35, vert. M.d.H.

Van nature waarderen we iets alleen voor zover we er genoegen in scheppen, en maar al te vaak scheppen we in niets zoveel genoegen als in onszelf; vandaar de altijd oneerlijke vergelijkingen die we tussen onszelf en de anderen maken, en waarop we al onze trots baseren.

    – Vauvenargues, De menselijke geest – een inleiding, vert. M.d.H.

Degenen die ons wijzen op de onvermijdelijke vergankelijkheid van roem, zouden misschien nauwelijks de openlijke minachting van één enkel iemand kunnen verdragen.

    – Vauvenargues, De menselijke geest – een inleiding, vert. M.d.H.

Iemand wordt karakterloos genoemd als zijn ziel zwak, veranderlijk en wispelturig is; maar ook dat levert een karakter op, daarover is iedereen het eens.

    – Vauvenargues, De menselijke geest – een inleiding, vert. M.d.H.

Grote vreugde duurt nooit lang en laat ons gemoed uitgeput achter.

    – Vauvenargues, De menselijke geest – een inleiding, vert. M.d.H.

Vriendschap komt voort uit de ontoereikendheid van ons zijn en gaat ten onder aan haar eigen ontoereikendheid.

    – Vauvenargues, De menselijke geest – een inleiding, vert. M.d.H.

Gezuiverd door de tijd en door goede voorbeelden mag het oordeel van het publiek wat mij betreft onfeilbaar worden genoemd, maar we moeten het onderscheiden van de smaak van datzelfde publiek, die altijd dubieus lijkt.

    – Vauvenargues, De menselijke geest – een inleiding, vert. M.d.H.

Het ligt in de aard van de mens om zich gaandeweg alles toe te eigenen, inclusief de gunsten die hij geniet.

    – Vauvenargues, De menselijke geest – een inleiding, vert. M.d.H.

Iemand die nooit heeft gedanst, zou niets hebben aan de regels van het dansen; hetzelfde geldt absoluut ook voor de beroepen van de geest.

    – Vauvenargues, De menselijke geest – een inleiding, vert. M.d.H.

We dichten een papegaai gedachten en gevoelens toe, we beelden ons in dat hij van ons houdt, dat hij bang voor ons is, dat hij onze liefkozingen voelt enzovoort. Dat alles omdat we houden van onze eigen vermeende superioriteit. Fraaie macht is dat! Maar zo is de mens.

    – Vauvenargues, De menselijke geest – een inleiding, vert. M.d.H.

Wie de mens beter bekijkt, stuit op vernederende maar onbetwistbare waarheden.

    – Vauvenargues, De menselijke geest – een inleiding, vert. M.d.H.

Alles is laag in de mens: de deugd, de roem, het leven. Maar de nietigste dingen hebben onmiskenbaar hun eigen proporties. Naast de kers is de eik een grote boom; zo is het ook met mensen gesteld.

    – Vauvenargues, De menselijke geest – een inleiding, vert. M.d.H.

Volgens mij kun je zonder overdrijven stellen dat de grote massa geen juiste smaak heeft: de beschamende stroom van lachwekkende werken bewijst dat overduidelijk. Die boeken is weliswaar geen lang leven beschoren, maar hun opvolgers zijn niet naar betere leest gevormd: de ogenschijnlijke wispelturigheid van het publiek geldt enkel de auteurs.

    – Vauvenargues, De menselijke geest – een inleiding, vert. M.d.H.

Het vrije vers is als het veld van eer: dat is pas leven! – juist vanwege het vallen.

    – Jan Kuijper, denkbeeld 236

We volgen onze vriend als het hem tegen zit, maar laten hem aan zijn lot over als hij zwak is – en zijn daarmee zwakker dan hij.

    – Vauvenargues, De menselijke geest – een inleiding, vert. M.d.H.

Wie zich verbergt als hij de slechte eigenschappen van zijn vrienden moet erkennen, toont zijn kleinheid.

    – Vauvenargues, De menselijke geest – een inleiding, vert. M.d.H.

Wanneer we de waarheid op één plaats te pakken denken te hebben, ontglipt ze ons op duizend andere.

    – Vauvenargues, De menselijke geest – een inleiding, vert. M.d.H.

Wie gedichten maakt voor onvoorbereide orale consumptie, moet ze niet ook nog aan het papier toevertrouwen. Daar is het veel te geduldig voor.

    – Jan Kuijper, denkbeeld 302

Een hoge heer doodt op jacht liever een everzwijn dan een zwaluw. Waarom? Dat is voor iedereen duidelijk.

    – Vauvenargues, De menselijke geest – een inleiding, vert. M.d.H.

Als kinderen klein zijn zou je ze wel willen opeten. Als ze groot zijn heb je er spijt van dat het bij willen is gebleven.

    – Jef Gees

De menselijke geest is minder systematisch dan scherpzinnig, en overziet meer dan hij kan beredeneren.

    – Vauvenargues, maxime 2, vert. M.d.H.

Het gedicht dat het beste bestand is tegen een letterlijke vertaling door een achtjarige met een woordenboek, is volgens Willem Frederik Hermans het beste gedicht. Zo maken zijn eigen gedichten toch nog een kansje.

    – Jan Kuijper, denkbeeld 350

Waarom de deugd mensen niet gelukkig kan maken? Omdat ze met ondeugden behept zijn.

    – Vauvenargues, De menselijke geest – een inleiding, vert. M.d.H.

Een gedicht in een vreemde taal is niet mooi of lelijk. Bij een gedicht uit een vreemde taal hangt het van de vertaler af.

    – Jan Kuijper, denkbeeld 348

Het getuigt van grote middelmatigheid om altijd maar matige lof te uiten.

    – Vauvenargues, maxime 12, vert. M.d.H.

Liefde is lief zijn, ook als je haar niet lief meer vindt.

    – Jef Gees

Tussen twee punten lopen ontelbaar veel kromme lijnen.

    – M.d.H.

Bewondering treedt alleen in combinatie met verrassing op en komt zelden stapsgewijs tot stand.

    – Vauvenargues, De menselijke geest – een inleiding, vert. M.d.H.

Wanneer een idee ons een diepzinnige ontdekking toeschijnt en we de moeite nemen om het verder uit te werken, komen we vaak tot de slotsom dat het een waarheid als een koe is.

    – Vauvenargues, maxime 9, vert. M.d.H.

Tijd is niet iets wat je hebt, maar wat je maakt.

    – Nieuwe Zeeuwsche volkswijsheid

We zouden ideeën uit een werk minder vaak veroordelen als we ze met het oog van de auteur bekeken.

    – Vauvenargues, maxime 8, vert. M.d.H.

Wie op bijbelse gronden de evolutie verwerpt, zal ook niet kunnen geloven dat de ene taal van de andere afstamt – zoals het Afrikaans van het Nederlands.

    – Jan Kuijper, denkbeeld 346

Onvertaalbaarheid noodt tot vertalen.

    – M.d.H./R.H.

In het hol van de leeuw leer je brullen.

    – Jef Gees

Geen dwaling die niet vanzelf verdwijnt als ze helder wordt weergegeven.

    – Vauvenargues, maxime 6, vert. M.d.H.

Welsprekendheid brengt alles tot leven: in de wetenschappen, in de rechtspraak, in het gesprek, bij het schrijven en zelfs bij het nastreven van genoegens heeft niets zonder haar een kans van slagen.

    – Vauvenargues, De menselijke geest – een inleiding, vert. M.d.H.

Bestond de hemel al toen God in Frankrijk leefde?

    – M.d.H.

Over niets valt zo goed te twisten als over smaak.

    – M.d.H.

Geen muur zo hoog of de vogel vliegt erover.

    – Nieuwe Zeeuwsche volkswijsheid

Het is makkelijker om nieuwe dingen te zeggen dan om dingen die al gezegd zijn met elkaar te verenigen.

    – Vauvenargues, maxime 1, vert. M.d.H.

Proeven of snoeven, dat is de vraag.

    – M.d.H./R.H.

Een goed aforisme is een sluitrede waarvan de lezer zelf de premissen mag bedenken.

    – M.d.H.

Helderheid is de kroon op diepzinnigheid.

    – Vauvenargues, maxime 4, vert. M.d.H.

Ook de vreemde taal die je het beste kent blijft vreemd.

    – Jan Kuijper, denkbeeld 351 (fragment)

O, manmens, je wilt altijd bewonderd worden.

    – Marcelle Sauvageot, Commentaar, vert. M.d.H.

De wereld is een constructie van de geest, en andersom.

    – M.d.H.

Als wij uit de failliete boel van het christendom alleen mooie gebouwen, ontroerende muziek en handige tussenwerpsels willen behouden, doen we niet alleen Jezus te kort, maar ook onze eigen ziel, hoe sterfelijk ook.

    – Jan Kuijper, denkbeeld 334

Er zijn twee soorten domheid: een domme en een slimme. De laatste is de gevaarlijkste.

    – M.d.H.

Niet de dingen, maar onze voorkeuren bepalen onze voldoening; en we zijn gelukkig als we hebben waarvan we houden, niet als we hebben waarvan we geacht worden te houden.

    – La Rochefoucauld, maxime 48, vert. M.d.H./R.H.

Duisterheid is waar de dwaling huist.

    – Vauvenargue